Μελέτη της Alpha Bank δείχνει ότι το 42% των ιδιοκτητών κρατά κλειστά ακίνητα λόγω κόστους ανακαίνισης — στην Αθήνα, τα 60 τετραγωνικά κοστίζουν πάνω από 760 ευρώ
NEWSROOM | 10/11/2026 | ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Η Ελλάδα έχει 794.000 κενές κατοικίες. Την ίδια ώρα, χιλιάδες εργαζόμενοι δυσκολεύονται να βρουν στέγη σε προσιτή τιμή. Η αντίφαση δεν είναι τυχαία: αποτυπώνει ένα δομικό πρόβλημα της στεγαστικής αγοράς, που η μελέτη της Alpha Bank περιγράφει με στοιχεία.
Σύμφωνα με την Απογραφή του 2021, οι κενές κατοικίες ανέρχονται σε 794.000 πανελλαδικά. Περίπου το ένα τρίτο — γύρω στις 262.000 — βρίσκεται στην Αττική, όπου αντιστοιχεί στο 11,8% του οικιστικού αποθέματος. Στον Δήμο Αθηναίων, η απογραφή κατέγραψε 117.137 κενές κατοικίες, ποσοστό 26,8% — περισσότερο από ένα στα τέσσερα σπίτια.
Γιατί μένουν κλειστά
Η μελέτη της Alpha Bank καταγράφει τους λόγους που οι ιδιοκτήτες δεν διαθέτουν τα ακίνητά τους στην αγορά. Πρώτο εμπόδιο είναι το κόστος ανακαίνισης, το οποίο επικαλείται το 42% όσων έχουν κενές κατοικίες. Η ηλικία του ελληνικού οικιστικού αποθέματος εξηγεί τη δυσκολία: μόλις το 2,6% των κατοικιών έχει χτιστεί από την έναρξη της οικονομικής κρίσης και μετά.
Δεύτερο εμπόδιο είναι το ιδιοκτησιακό καθεστώς. Το 21% επικαλείται κληρονομικές εκκρεμότητες ή την ύπαρξη πολλών συνιδιοκτητών. Ακολουθούν όσοι κρατούν το ακίνητο για μελλοντική προσωπική χρήση (15%), όσοι θεωρούν ότι δεν υπάρχει επαρκής ζήτηση (15%) και όσοι δεν ικανοποιούνται από το προσφερόμενο ενοίκιο (12%).
Το κόστος για τον ενοικιαστή
Στην αγορά ενοικίασης, η πίεση είναι αισθητή. Σύμφωνα με στοιχεία από αγγελίες, το μέσο ζητούμενο ενοίκιο στην Αθήνα για κατοικίες έως 80 τετραγωνικά μέτρα έχει φτάσει τα 12,70 ευρώ ανά τετραγωνικό. Για ένα διαμέρισμα 60 τετραγωνικών, αυτό μεταφράζεται σε περίπου 762 ευρώ τον μήνα.
Το ποσό αυτό προσεγγίζει τον καθαρό κατώτατο μισθό, που ανέρχεται σε περίπου 772 ευρώ — αν και ο μεικτός κατώτατος μισθός από τον Απρίλιο του 2026 είναι 920 ευρώ. Η διαφορά μεταξύ μεικτού και καθαρού ποσού είναι κρίσιμη: το ενοίκιο καταναλώνει σχεδόν ολόκληρο το διαθέσιμο εισόδημα ενός εργαζομένου με τον κατώτατο μισθό, χωρίς να υπολογιστούν ρεύμα, θέρμανση, τρόφιμα και λοιπές ανάγκες.
Ορισμένες αγγελίες δείχνουν ακόμη πιο ακραίες αναλογίες. Στην Κυψέλη, διαμέρισμα 12 τετραγωνικών — περίπου όσο μια θέση στάθμευσης — προσφέρεται προς 280 ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί στο 36% του καθαρού κατώτατου μισθού. Στην πλατεία Αμερικής, ισόγειο 40 τετραγωνικών με ζητούμενο μίσθωμα 650 ευρώ απορροφά το 84% του μισθού, αφήνοντας μόλις 122 ευρώ για όλες τις υπόλοιπες ανάγκες.
Οι φοιτητές
Η στεγαστική κρίση πλήττει και τη φοιτητική στέγη. Σύμφωνα με πίνακα τιμών για το 2026, ένα στούντιο 35 τετραγωνικών στο κέντρο της Αθήνας υπολογίζεται στα 440 ευρώ μηνιαίως, ενώ ένα δυάρι 50 τετραγωνικών στα 630 ευρώ. Στον Ζωγράφο, κοντά στην Πανεπιστημιούπολη, τα αντίστοιχα ποσά είναι 420 και 590 ευρώ.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, το κόστος στέγασης οδηγεί ακόμη και στην αναβολή ή εγκατάλειψη των σπουδών — ένα φαινόμενο που η μελέτη της Alpha Bank καταγράφει ως κοινωνική διάσταση της κρίσης.
Τι θα μπορούσε να αλλάξει
Η μελέτη προτείνει ως πρώτο βήμα τη συστηματική καταγραφή των κενών κατοικιών, αξιοποιώντας στοιχεία από το Κτηματολόγιο και την ΑΑΔΕ. Χωρίς ακριβή εικόνα, οι πολιτικές κινούνται στα τυφλά.
Μια δεύτερη πρόταση αφορά τη δημιουργία μητρώου συναλλακτικής συμπεριφοράς, με στόχο τον περιορισμό του κινδύνου που αντιλαμβάνονται οι ιδιοκτήτες όταν εκμισθώνουν. Η κυβέρνηση έχει ήδη θεσπίσει τριετή απαλλαγή από τον φόρο εισοδήματος για ιδιοκτήτες που διαθέτουν κλειστά ακίνητα προς μακροχρόνια μίσθωση. Ωστόσο, το πρόγραμμα «Ανακαινίζω 2026» έδειξε ότι η ενεργοποίηση των κενών κατοικιών είναι δυσκολότερη από την αρχική εκτίμηση: στα μέσα Ιουλίου, από 41.000 βεβαιώσεις επιλεξιμότητας, μόλις 1.500 αφορούσαν κλειστές κατοικίες.
