19 μήνες αδράνειας για έναν φάρο στη Χήνα: πώς η γραφειοκρατία υπονομεύει το IMEC, «παγώνει» την ΑΟΖ με την Αίγυπτο και ανοίγει όρεξη στην Τουρκία.
Δημήτρης Γιαλουράκης | 18/11/2026 | ΑΠΟΨΕΙΣ
Την ώρα που η Άγκυρα δηλώνει προκλητικά ότι «για ό,τι κάνει η Ελλάδα σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο θα πρέπει πρώτα να τη ρωτάει», η ελληνική πλευρά παραμένει εγκλωβισμένη σε μια αδικαιολόγητη διοικητική αδράνεια και διπλωματική επιφυλακτικότητα που κοστίζει ακριβά στα εθνικά και γεωοικονομικά μας συμφέροντα.
Εδώ και δεκαεννέα μήνες, εκατοντάδες πολίτες, ναυτικοί και αλιείς της Ρόδου αναμένουν την αυτονόητη τοποθέτηση ενός φάρου (φανού ναυσιπλοΐας) στη βραχονησίδα Χήνα (Εξαμίλι) νοτιοανατολικά της Ρόδου — παρά τις περισσότερες από 300 αιτήσεις και υπογραφές που κατατέθηκαν από το 2025 και τη θεσμική παρέμβαση πλέον του Συνηγόρου του Πολίτη.
Όμως, η καθυστέρηση του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Νότιας Δωδεκανήσου και των συναρμόδιων υπηρεσιών δεν αποτελεί απλώς μια γραφειοκρατική αμέλεια· είναι η αιτία που αφήνει ανοιχτό τον μοναδικό «χαμένο κρίκο» της Νότιας Ρόδου, δυσκολεύοντας τις ισορροπίες για την ΑΟΖ με την Αίγυπτο και λειτουργώντας ως ένα άτυπο αλλά κρίσιμο γεωπολιτικό «crash test» για το αν η Ελλάδα μπορεί να σταθεί ως πυλώνας ασφαλείας στον νέο οικονομικό διάδρομο IMEC.
Η Παξιμάδα έχει φάρο – Η Χήνα είναι ο μοναδικός κρίκος που λείπει
Η Χήνα (δύο χαμηλοί, απόκρημνοι βράχοι ύψους περίπου ενός μέτρου, σε απόσταση 4,2 ναυτικών μιλίων νοτιοανατολικά από το ακρωτήρι Γερματάς της Ρόδου) δεν είναι ύφαλος, αλλά βραχονησίδα που βρίσκεται μονίμως πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας. Λόγω του χαμηλού της ύψους, αποτελεί σοβαρό κίνδυνο για τη ναυσιπλοΐα κατά τις νυχτερινές ώρες — γεγονός που καθιστά την τοποθέτηση φανού επιτακτική ανάγκη ασφαλείας.
Ενώ η γειτονική νησίδα Παξιμάδα διαθέτει ήδη εγκατεστημένο φάρο από την Υπηρεσία Φάρων του Πολεμικού Ναυτικού (όπως και το Πρασονήσι νοτιότερα), η Χήνα είναι το μοναδικό ενδιάμεσο σημείο που παραμένει στο σκοτάδι. Στο Διεθνές Δίκαιο, η ύπαρξη και λειτουργία υποδομών —ακόμη και ενός φανού σε μια ακατοίκητη βραχονησίδα— συμπυκνώνει την έμπρακτη άσκηση κυριαρχίας (effectivités).
Επειδή λείπει ο φάρος της Χήνας, δεν ολοκληρώνεται η οπτική και λειτουργική αλυσίδα ασφαλείας Πρασονήσι – Χήνα – Παξιμάδα – Ρόδος. Έτσι, δίνεται το περιθώριο στην Τουρκία (με προεξάρχοντα τον εμπνευστή της «Γαλάζιας Πατρίδας», Τζιχάτ Γιαϊτζί) να στοχοποιεί τη Χήνα (Kaz Kayalıkları), να βαφτίζει την περιοχή «γκρίζα ζώνη» και να επικαλείται επιλεκτικά το Άρθρο 121 (παρ. 3) της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) ώστε να υποβαθμίσει τις βραχονησίδες σε «απλούς βράχους» χωρίς επήρεια σε ΑΟΖ και υφαλοκρηπίδα — μπλοκάροντας στην πράξη κάθε συζήτηση για την επέκταση της ΑΟΖ Ελλάδας – Αιγύπτου ανατολικά του 28ου μεσημβρινού.
Το στοίχημα του IMEC και η εσωτερική σύγκρουση: Ευρωπαϊκή πύλη ή «βιλαέτι» της Σμύρνης;
Η Ρόδος και τα γύρω νησιά αποτελούν το νοτιοανατολικό «κλειδί» της ελληνικής επικράτειας, στο σημείο όπου η ελληνική υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ εφάπτονται με τους κεντρικούς εμπορικούς δρόμους της Ανατολικής Μεσογείου. Η πρωτοβουλία των πολιτών της Ρόδου με τις 300 αιτήσεις για τον φάρο στη Χήνα συμπυκνώνει τη λαϊκή βούληση για ενεργή περιφρούρηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων και στέλνει ξεκάθαρο μήνυμα στήριξης προς τον οικονομικό και ενεργειακό διάδρομο IMEC (India–Middle East–Europe Economic Corridor).
Για να καταστεί η Ελλάδα η κύρια πύλη εισόδου του διαδρόμου IMEC στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι διεθνείς εταίροι και επενδυτές (Ισραήλ, Ινδία, ΗΠΑ, ΗΑΕ) αναζητούν δύο βασικές προϋποθέσεις:
Γεωπολιτική σταθερότητα: Ασφαλείς θαλάσσιες οδούς, απαλλαγμένες από αμφισβητήσεις και «γκρίζες ζώνες».
Αποφασιστικότητα κυριαρχικών δικαιωμάτων: Μια χώρα που αποδεικνύει στην πράξη ότι ελέγχει και περιφρουρεί το θαλάσσιο πεδίο της.
Ωστόσο, στο προσκήνιο αυτής της υπόθεσης αναδύεται μια βαθιά στρατηγική σύγκρουση εντός των κέντρων αποφάσεων στην Αθήνα:
Από τη μία πλευρά, υπάρχει η στρατηγική του IMEC, που απαιτεί αυτόνομη, αποφασιστική ελληνική παρουσία και πλήρη κατοχύρωση των κυριαρχικών δικαιωμάτων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.
Από την άλλη πλευρά, κύκλοι εντός της χώρας φαίνεται να προκρίνουν μια συμβιβαστική, «ενδοτική» λογική οικονομικής εξάρτησης από την Τουρκία, προωθώντας τον άξονα σύνδεσης Σμύρνης – Πειραιά ως κύριο εμπορικό διάδρομο. Μια τέτοια επιλογή, όμως, κινδυνεύει να μετατρέψει τα ελληνικά λιμάνια σε απλούς σταθμούς μεταφόρτωσης των τουρκικών σχεδιασμών, υποβαθμίζοντας τη χώρα σε γεωπολιτικό και οικονομικό δορυφόρο της Άγκυρας.
Όταν η Αθήνα διστάζει να τοποθετήσει ακόμη και έναν φανό ναυσιπλοΐας σε δική της νησίδα, το μήνυμα που εκπέμπεται στους συμμάχους (Ισραήλ, Ινδία) είναι ότι η Ελλάδα αδυνατεί ή διστάζει να ελέγξει τον θαλάσσιο χώρο της.
Η εθνική παγίδα της εμπλοκής του Υπουργείου Εξωτερικών
Το γεγονός ότι στην Παξιμάδα τοποθετήθηκε και λειτουργεί κανονικά φάρος αποδεικνύει ότι πρόκειται για μια απολύτως νόμιμη, εσωτερική ναυτιλιακή και τεχνική διαδικασία, η οποία υπάγεται αποκλειστικά στις ελληνικές λιμενικές και ναυτιλιακές αρχές (Δημοτικό Λιμενικό Ταμείο, Υπηρεσία Φάρων του Πολεμικού Ναυτικού και Υδρογραφική Υπηρεσία).
Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, προκαλεί τεράστια ανησυχία η πληροφορία που έχει φτάσει σε εμάς ότι το Δημοτικό Λιμενικό Ταμείο φέρεται να έχει εμπλέξει το Υπουργείο Εξωτερικών στην υπόθεση της Χήνας, παρά τη σαφή προειδοποίηση που είχαμε απευθύνει στη διοίκησή του ήδη από τον Μάρτιο του 2026 να μην προβεί σε μια τέτοια ενέργεια.
Η Χήνα βρίσκεται σαφώς εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων (των 6 ναυτικών μιλίων) και της συνοριακής οριογραμμής του 1932, σε απόσταση περίπου 30 ναυτικών μιλίων (55 χιλιομέτρων) από τις πλησιέστερες τουρκικές ακτές. Είναι αδιαμφισβήτητο ελληνικό έδαφος, όπου η αρμοδιότητα ανήκει αποκλειστικά στις εσωτερικές αρχές. Η αναζήτηση «διπλωματικής έγκρισης» από το ΥΠΕΞ στέλνει μήνυμα φοβικότητας και ατολμίας, εγκλωβίζοντας στην πράξη τη Ρόδο σε μια αμυντική στάση που δικαιώνει τις τουρκικές απαιτήσεις σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο.
Η ώρα των ευθυνών και της έμπρακτης κυριαρχίας
Ενόψει της επίσημης απάντησης που οφείλει πλέον να δώσει το Δημοτικό Λιμενικό Ταμείο Νότιας Δωδεκανήσου στον Συνήγορο του Πολίτη, οι ευθύνες είναι συγκεκριμένες και δεν επιδέχονται άλλη μετάθεση:
Άμεση τοποθέτηση του φανού στη Χήνα σε συνεργασία με την Υπηρεσία Φάρων του Πολεμικού Ναυτικού, ώστε να αρθεί ο κίνδυνος για τη ναυσιπλοΐα και να κλείσει ο κρίκος ασφαλείας της Νότιας Ρόδου.
Τέλος στη φοβική γραφειοκρατία που αντιμετωπίζει τα αυτονόητα έργα υποδομής ως διπλωματικά ζητήματα που χρήζουν έγκρισης.
Σε αμιγώς ελληνικό έδαφος η κυριαρχία ασκείται στην πράξη — δεν ζητάμε άδεια από κανέναν, ούτε αφήνουμε ανοιχτούς κρίκους στην εθνική μας άμυνα. Αν η Ελλάδα θέλει να διαδραματίσει πρωταγωνιστικό ρόλο στον διάδρομο IMEC και να κατοχυρωθεί ως ο αδιαμφισβήτητος ανατολικός πυλώνας της Ευρώπης —και όχι ως ένα οικονομικό «βιλαέτι» εξαρτώμενο από τη Σμύρνη— οφείλει να αντιμετωπίζει κάθε τέτοια μικρή βραχονησίδα ως οργανικό και ανεπίδεκτο αμφισβήτησης κρίκο της εθνικής και διεθνούς θαλάσσιας ασφάλειας.










