Μια ατάκα του Τραμπ εκτίναξε το πετρέλαιο – η εκεχειρία με το Ιράν έγινε στάχτη

Μία μόνο δήλωση του Αμερικανού προέδρου από την Άγκυρα αναστάτωσε τις διεθνείς αγορές – το Brent εκτοξεύθηκε πάνω από 5%, καθώς τα Στενά του Ορμούζ επιστρέφουν στο επίκεντρο της γεωπολιτικής αβεβαιότητας

Η ανατροπή που δεν περίμενε κανείς

Λίγες μόνο ώρες χρειάστηκαν για να ανατραπεί το κλίμα στις αγορές πετρελαίου. Όλα άλλαξαν με μια ατάκα του Ντόναλντ Τραμπ. Ο Αμερικανός πρόεδρος, μιλώντας από την Άγκυρα, κήρυξε «τελειωμένη» την εκεχειρία με το Ιράν, ακυρώνοντας στην πράξη την προσωρινή συμφωνία που είχε απομακρύνει τον κίνδυνο από τις ενεργειακές ροές στον Περσικό Κόλπο. Οι επενδυτές, που είχαν στοιχηματίσει στην αποκλιμάκωση, βρέθηκαν με την ψυχή στο στόμα.

Η δήλωση του κ. Τραμπ ήρθε λίγο μετά τα νέα αμερικανικά πλήγματα εναντίον στρατιωτικών στόχων του Ιράν, που ακολούθησαν τις ιρανικές επιθέσεις σε εμπορικά πλοία. Οι ΗΠΑ επανέφεραν άμεσα τις κυρώσεις στις ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου, αφαιρώντας το βασικό οικονομικό κίνητρο που είχε δώσει ζωή στη συμφωνία. Η αγορά συνειδητοποίησε ότι ο κίνδυνος δεν είχε εκλείψει. Απλώς είχε μπει σε αναμονή.

Ο φόβος των Στενών του Ορμούζ

Ωστόσο, η αναταραχή δεν περιορίστηκε στις τιμές. Το βασικότερο σημείο ανησυχίας για τις αγορές είναι η διατάραξη της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Από εκεί διέρχεται περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η Τεχεράνη ανακοίνωσε ότι ασφαλής θεωρείται μόνο η διαδρομή που η ίδια υποδεικνύει, με αποτέλεσμα τουλάχιστον τέσσερα δεξαμενόπλοια να αναστρέψουν πορεία ή να αποφύγουν να περάσουν από τα Στενά.

Οι επενδυτές βλέπουν πλέον μια νέα πραγματικότητα. Όπως εκτιμούν αναλυτές, οι τιμές κοντά στα 80 δολάρια το βαρέλι αντανακλούν περισσότερο την πραγματικότητα από τα επίπεδα των 70 δολαρίων που επικρατούσαν μετά την εκεχειρία. Εάν συνεχιστούν οι επιθέσεις ή περιοριστεί περαιτέρω η ναυσιπλοΐα, η ενεργειακή αβεβαιότητα θα μπορούσε να μετατραπεί σε μια νέα πηγή πληθωριστικών πιέσεων, σε μια εποχή που οι κεντρικές τράπεζες παλεύουν να βρουν τον δρόμο τους.

Μια ανάσα πριν την καταιγίδα

Το βασικό ερώτημα που απασχολεί πλέον τους αναλυτές δεν είναι μόνο αν θα υπάρξουν νέες στρατιωτικές επιχειρήσεις, αλλά αν η κρίση θα εξελιχθεί σε διαρκή απειλή για τις ενεργειακές ροές. Η εκεχειρία, που είχε δώσει ανάσα στις αγορές, αποδείχθηκε εξαιρετικά εύθραυστη. Οι τιμές του πετρελαίου, που είχαν υποχωρήσει στα προπολεμικά επίπεδα, ξαναβρίσκουν το risk premium που είχαν χάσει.

Οι επόμενες ημέρες θα δείξουν αν η κλιμάκωση θα παραμείνει περιορισμένη ή αν θα οδηγήσει σε μια μακρόχρονη περίοδο αβεβαιότητας. Το σίγουρο είναι ότι η αγορά πετρελαίου, που είχε αρχίσει να ηρεμεί, ξαναμπαίνει σε μια φάση έντονης μεταβλητότητας. Και ο πληθωρισμός, που είχε αρχίσει να υποχωρεί, απειλείται να επιστρέψει δριμύτερος.

«Η αναζωπύρωση των τιμών της ενέργειας θα μπορούσε να μετατραπεί σε νέα πηγή πληθωριστικών πιέσεων, σε μια περίοδο που οι κεντρικές τράπεζες εξακολουθούν να αναζητούν τον δρόμο προς τη νομισματική ομαλοποίηση.»