Το τίμημα της καθυστέρησης στον δρόμο της Μεσσηνίας

Το υπουργείο Υποδομών ενέκρινε αποζημίωση 79,3 εκατομμυρίων ευρώ για την παράταση 450 ημερών στον οδικό άξονα Καλαμάτα–Μεθώνη – το μεγαλύτερο μέρος αφορά δαπάνες προσωπικού, λειτουργικά έξοδα και συντήρηση εξοπλισμού

Μια απόφαση που έρχεται μετά από μήνες διαβουλεύσεων

Μετά από μακρά περίοδο διαπραγματεύσεων, το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών άναψε το «πράσινο φως» για την καταβολή αποζημίωσης ύψους 79,3 εκατομμυρίων ευρώ στον Ιδιωτικό Φορέα Σύμπραξης (ΙΦΣ) του έργου «Καλαμάτα – Ριζόμυλος – Πύλος – Μεθώνη». Το ποσό αυτό καλύπτει τις πρόσθετες δαπάνες που προέκυψαν λόγω της παράτασης κατά 450 ημέρες του χρονοδιαγράμματος ολοκλήρωσης, μια καθυστέρηση για την οποία το υπουργείο αναγνώρισε ότι δεν υπήρχε υπαιτιότητα του αναδόχου.

Η αρχική σύμβαση, που ανέρχεται σε 239,2 εκατομμύρια ευρώ πλέον ΦΠΑ, προβλέπει την κατασκευή ενός οδικού άξονα μήκους 49 χιλιομέτρων, ο οποίος θα συνδέει την Καλαμάτα με την Πύλο και τη Μεθώνη. Ο όμιλος Aktor, μέσω της εταιρείας «Πυλία Οδός», έχει αναλάβει την υλοποίηση του έργου, ενώ η σύμβαση περιλαμβάνει και τη λειτουργία και συντήρηση του δρόμου για 26 χρόνια μετά την ολοκλήρωσή του.

Οι ανάγκες που καλύπτονται και οι αντιδράσεις

Η απόφαση του υπουργείου έρχεται σε συνέχεια της αντίστοιχης υπουργικής απόφασης του περασμένου Νοεμβρίου, με την οποία είχε μετατεθεί η Προγραμματισμένη Ημερομηνία Διαθεσιμότητας Υπηρεσιών από τις 21 Απριλίου 2027 στις 14 Ιουλίου 2028. Παράλληλα, είχε μετατεθεί και η απώτερη ημερομηνία ολοκλήρωσης του έργου. Σύμφωνα με τις εισηγήσεις του Ανεξάρτητου Ελεγκτή και του Τεχνικού Συμβούλου, το μεγαλύτερο μέρος του ποσού καλύπτει ανελαστικές δαπάνες που προκάλεσε η παράταση.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται έξοδα προσωπικού, λειτουργικές δαπάνες των εργοταξίων, κόστος διατήρησης εξοπλισμού, εγγυητικών επιστολών και ασφαλιστικής κάλυψης, καθώς και πάγια διοικητικά έξοδα. Από το συνολικό ποσό, τα 63,2 εκατομμύρια ευρώ αντιστοιχούν στον Κατασκευαστή και τα 16 εκατομμύρια ευρώ στον ΙΦΣ.

Όσα δεν έγιναν δεκτά και η λογική του ρίσκου

Ωστόσο, το υπουργείο δεν αποδέχθηκε το σύνολο των απαιτήσεων του αναδόχου. Ο ανάδοχος είχε διεκδικήσει αρχικά αποζημίωση που ξεπερνούσε τα 130 εκατομμύρια ευρώ. Το υπουργείο απέρριψε τα αιτήματα που αφορούσαν το χρηματοοικονομικό κόστος του Κατασκευαστή, κρίνοντας ότι αυτό εντάσσεται στο επιχειρηματικό ρίσκο και δεν καλύπτεται από το συμβατικό πλαίσιο.

Παράλληλα, απορρίφθηκε και η απαίτηση του ΙΦΣ για χρηματοοικονομικό κόστος που συνδεόταν με τη χρηματοδότηση των χρονικά εξαρτώμενων δαπανών. Η κίνηση αυτή καταδεικνύει την πρόθεση της πολιτείας να θέσει σαφή όρια στις αποζημιώσεις, κρατώντας μια γραμμή που προστατεύει τα δημόσια οικονομικά, χωρίς ωστόσο να αδικεί τον ανάδοχο για καθυστερήσεις που δεν του αναλογούν.

Το χρονοδιάγραμμα των πληρωμών

Η αποζημίωση θα καταβάλλεται σε μηνιαία βάση από τις 21 Απριλίου 2027 έως τις 14 Ιουλίου 2028, με την υποβολή των απαιτούμενων δικαιολογητικών από τον ΙΦΣ. Η ρύθμιση αυτή δίνει μια ανάσα ρευστότητας στον ανάδοχο, επιτρέποντάς του να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις του κατά την παρατεταμένη περίοδο κατασκευής.

Παρά την καθυστέρηση, το έργο παραμένει στρατηγικής σημασίας για τη Μεσσηνία, καθώς θα αναβαθμίσει σημαντικά τις οδικές συνδέσεις της περιοχής, μειώνοντας τους χρόνους μετακίνησης και ενισχύοντας την τοπική οικονομία. Το ερώτημα που παραμένει είναι αν οι νέες ημερομηνίες παράδοσης θα τηρηθούν ή αν θα υπάρξουν νέες καθυστερήσεις που θα φέρουν νέες αποζημιώσεις.

«Το χρηματοοικονομικό κόστος εντάσσεται στο επιχειρηματικό ρίσκο και δεν καλύπτεται από το συμβατικό πλαίσιο» – η γραμμή του υπουργείου που απέρριψε μέρος των απαιτήσεων

Η υπόθεση της αποζημίωσης του έργου Καλαμάτα–Μεθώνη αποτελεί ένα ακόμη χαρακτηριστικό παράδειγμα των προκλήσεων που συνοδεύουν τα μεγάλα συγκοινωνιακά έργα ΣΔΙΤ. Η αναγνώριση της μη υπαιτιότητας του αναδόχου από την πολιτεία κρίνεται θετική, ωστόσο το ύψος της αποζημίωσης και το χρονοδιάγραμμα των πληρωμών θα καθορίσουν την ομαλή εξέλιξη του έργου, το οποίο αναμένεται να δώσει νέα πνοή στη δυτική Μεσσηνία.