Ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι έχουν περιθώριο έως τις 14 ή 29 Σεπτεμβρίου για να ζητήσουν έλεγχο του τεκμαρτού εισοδήματός τους – Αλλά η επιλογή αυτή ανοίγει διάπλατα την οικονομική τους ζωή: καταθέσεις, κρυπτονομίσματα, θυρίδες, ταξίδια, δίδακτρα και όχι μόνο μπαίνουν στο μικροσκόπιο.
Γιώργος Πετρίδης | 21.08.2026 Οικονομία
Η αντίστροφη μέτρηση για την αμφισβήτηση του τεκμαρτού εισοδήματος έχει ξεκινήσει. Χιλιάδες ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι καλούνται να αποφασίσουν μέσα στις επόμενες εβδομάδες αν θα δεχτούν το εισόδημα που τους καταλόγισε η Εφορία ή αν θα ζητήσουν φορολογικό έλεγχο. Η απόφαση, όμως, δεν είναι απλή.
Η προθεσμία για την υποβολή του ειδικού ερωτηματολογίου εκπνέει στις 14 Σεπτεμβρίου 2026 για τους περισσότερους επαγγελματίες, ενώ για όσους τηρούν απλογραφικά βιβλία (μέλη νομικών προσώπων) η καταληκτική ημερομηνία είναι η 29 Σεπτεμβρίου 2026.
Όσοι επέλεξαν τους κωδικούς 443-444 στην εμπρόθεσμη δήλωση φορολογίας εισοδήματός τους (Ε1) δήλωσαν ουσιαστικά ότι διαφωνούν με το τεκμαρτό εισόδημα που τους προσδιόρισε η ΑΑΔΕ. Τώρα καλούνται να ολοκληρώσουν τη διαδικασία, συμπληρώνοντας το ειδικό ερωτηματολόγιο στην πλατφόρμα myBusinessSupport της ΑΑΔΕ. Η μη εμπρόθεσμη υποβολή οδηγεί αυτόματα σε απώλεια του δικαιώματος αμφισβήτησης.
Η παγίδα: Έλεγχος, όχι απλή διόρθωση
Η αμφισβήτηση του τεκμαρτού δεν συνεπάγεται μια απλή διόρθωση της φορολογικής δήλωσης. Αντίθετα, ενεργοποιεί αυτόματα πλήρη φορολογικό έλεγχο από την ΑΑΔΕ. Η Φορολογική Διοίκηση μπορεί να προσδιορίσει το πραγματικό εισόδημα με βάση κάθε διαθέσιμο στοιχείο ή μέσω έμμεσων τεχνικών ελέγχου, ενώ έχει το δικαίωμα να επεκτείνει την έρευνα σε προηγούμενα φορολογικά έτη, όταν προκύπτουν ενδείξεις ότι τα δηλωθέντα στοιχεία δεν ανταποκρίνονται στην πραγματική οικονομική εικόνα του φορολογουμένου.
Ο έλεγχος πρέπει να ολοκληρώνεται μέσα σε δώδεκα μήνες από την κοινοποίηση της σχετικής εντολής. Μετά την ολοκλήρωσή του εκδίδεται πράξη διορθωτικού προσδιορισμού φόρου, μέσω της οποίας είτε βεβαιώνονται πρόσθετοι φόροι και προσαυξήσεις είτε διαγράφονται ή επιστρέφονται ποσά που δεν οφείλονται.
Στο μικροσκόπιο: Όλη η οικονομική ζωή
Ο έλεγχος που ενεργοποιείται με την αμφισβήτηση του τεκμαρτού δεν περιορίζεται στα βιβλία, τα τιμολόγια και την πλατφόρμα myDATA. Η ΑΑΔΕ επιχειρεί πλήρη χαρτογράφηση της οικονομικής ζωής των φορολογουμένων και του οικογενειακού τους περιβάλλοντος.
Σύμφωνα με το ειδικό ερωτηματολόγιο, οι φορολογούμενοι καλούνται να δηλώσουν:
- Τραπεζικούς λογαριασμούς (προσωπικούς και επαγγελματικούς) σε Ελλάδα και εξωτερικό, καθώς και κινήσεις τους
- Επενδύσεις και συμμετοχές (μετοχές, μερίδια, αμοιβαία κεφάλαια)
- Μισθωμένες τραπεζικές θυρίδες
- Έργα τέχνης, συλλογές και τιμαλφή
- Αυτοκίνητα, μοτοσυκλέτες, σκάφη ή αεροσκάφη
- Διαθέσιμα μετρητά στην αρχή και το τέλος του έτους
- Κρυπτονομίσματα (crypto assets)
- Αριθμούς παροχής ρεύματος και ύδρευσης για κύριες και δευτερεύουσες κατοικίες
- Λογαριασμούς σταθερής και κινητής τηλεφωνίας
- Χρεωστικές και πιστωτικές κάρτες
- Ασφαλιστήρια συμβόλαια (ζωής, υγείας, αυτοκινήτων, ακινήτων)
- Δίδακτρα σε σχολεία, φροντιστήρια και αθλητικές δραστηριότητες
- Ταξίδια στο εσωτερικό και το εξωτερικό
Οι έλεγχοι επεκτείνονται σε εισοδήματα και περιουσιακά στοιχεία συζύγων και τέκνων, επιχειρώντας να διαπιστωθεί αν το συνολικό επίπεδο διαβίωσης συμβαδίζει με τα δηλωθέντα.
Το δίλημμα: Λιγότερος φόρος ή ενισχυμένος έλεγχος;
Η αμφισβήτηση του τεκμαρτού μπορεί να οδηγήσει σε χαμηλότερο φόρο, εφόσον ο έλεγχος επιβεβαιώσει ότι το πραγματικό εισόδημα ήταν πράγματι μικρότερο από το τεκμαρτό.
Ωστόσο, το ρίσκο είναι σημαντικό. Εάν από τις διασταυρώσεις προκύψουν αδήλωτα εισοδήματα, ποσά που δεν μπορούν να δικαιολογηθούν ή άλλες φορολογικές παραβάσεις, τότε αντί για μικρότερο εκκαθαριστικό μπορεί να προκύψουν πρόσθετοι φόροι, προσαυξήσεις και πρόστιμα.
Η πραγματικότητα των αριθμών: Το 2024 είχαν αρχικά κινηθεί 2.603 διαδικασίες αμφισβήτησης τεκμηρίων. Τελικά, μόλις 1.037 επιτηδευματίες συνέχισαν μέχρι τέλους τη διαδικασία. Οι υπόλοιποι έκαναν πίσω όταν διαπίστωσαν την έκταση και την ένταση του φορολογικού ελέγχου που ενεργοποιείται.
Η αυστηροποίηση των ελέγχων φαίνεται ήδη να λειτουργεί αποτρεπτικά. Το 2024, οι περισσότεροι από όσους ξεκίνησαν τη διαδικασία έκαναν πίσω όταν διαπίστωσαν τι ακριβώς σημαίνει πλήρης φορολογικός έλεγχος.
Το κρίσιμο ερώτημα που καλείται να απαντήσει κάθε ενδιαφερόμενος είναι απλό: αν τα πραγματικά εισοδήματα ήταν τόσο χαμηλά όσο δηλώθηκαν, από ποιες πηγές καλύφθηκαν η περιουσία και οι δαπάνες της χρονιάς;
Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα θα κρίνει όχι μόνο το ύψος του φετινού φόρου, αλλά και το αν η ΑΑΔΕ θα έχει λόγους να επεκτείνει τον έλεγχο και σε προηγούμενες χρήσεις.
