Ο Ντόναλντ Τραμπ κήρυξε «οικονομικό πόλεμο και απομόνωση άνευ προηγουμένου» κατά του Ιράν, απειλώντας με «τρομακτικές οικονομικές συνέπειες» κάθε χώρα που συναλλάσσεται με την Τεχεράνη. Το Ιράν απαντά ότι η κίνηση είναι «αντιπερισπασμός» για να κρυφτεί η αμερικανική κρίση χρέους, ποιος είναι ο αντίκτυπος για την Κίνα.
Δημήτρης Γιαλουράκης | 21.08.2026 Διεθνή
Ο Ντόναλντ Τραμπ κήρυξε την Τετάρτη 19 Αυγούστου 2026 «οικονομικό πόλεμο» κατά του Ιράν, ανακοινώνοντας αυτό που αποκάλεσε «τη συντριπτικότερη οικονομική επιχείρηση που έγινε ποτέ εναντίον οποιασδήποτε χώρας». Σε ανάρτησή του στο Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε χώρα ή οντότητα συνεχίσει να συναλλάσσεται με το Ιράν θα αντιμετωπίσει «τρομακτικές οικονομικές συνέπειες». «Η παράνομη διακίνηση πετρελαίου, τα swap lines, οι μεταφορές μετρητών, τα ανταλλακτήρια, οι νηολογήσεις πλοίων, οι εικονικές εταιρείες — όλα πρέπει να σταματήσουν ΤΩΡΑ. Ξέρετε ποιοι είστε», έγραψε χαρακτηριστικά.
Αν και η ανάρτησή του ήταν σκόπιμα ασαφής ως προς τις λεπτομέρειες, η ουσία του μηνύματος ήταν ξεκάθαρη: οι Ηνωμένες Πολιτείες σκοπεύουν να επεκτείνουν τις δευτερογενείς κυρώσεις σε κάθε χώρα που παρέχει οικονομική στήριξη στο Ιράν. «Αυτό θα είναι οικονομικός πόλεμος και απομόνωση σε κλίμακα που δεν έχει ξαναδεί ο κόσμος», τόνισε ο Τραμπ.
Ο Αμερικανός πρόεδρος υπερηφανεύτηκε ότι «κανείς δεν έδωσε στο Ιράν μεγαλύτερη ευκαιρία να συνάψει συμφωνία από ό,τι εγώ», προσθέτοντας ότι η Τεχεράνη απέτυχε να την αξιοποιήσει. «Το Ιράν κρέμεται από μια κλωστή», υποστήριξε, ενώ επανέλαβε τη θέση του ότι «το Ιράν ΔΕΝ ΘΑ ΑΠΟΚΤΗΣΕΙ ΠΟΤΕ ΠΥΡΗΝΙΚΟ ΟΠΛΟ».
Παράλληλα, ο Τραμπ τόνισε ότι τα στενά του Ορμούζ παραμένουν ανοιχτά και ότι το ναυτικό μπλόκο των ΗΠΑ είναι «εξαιρετικά αποτελεσματικό». Υποστήριξε ότι οι τιμές του αργού πετρελαίου παρέμειναν χαμηλότερες από τις προβλέψεις, επικαλούμενος την αυξημένη παραγωγή από πολιτείες όπως το Τέξας, η Αλάσκα και η Λουιζιάνα.
«Οικονομική τρομοκρατία» – Η απάντηση της Τεχεράνης
Η αντίδραση της Τεχεράνης ήταν άμεση και αιχμηρή. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, απέρριψε την αμερικανική κίνηση χαρακτηρίζοντάς την «αποτυχημένη πολιτική» και «οικονομική τρομοκρατία».
Σε ανάρτησή του στο X, ο Αραγτσί υποστήριξε ότι η λεγόμενη «Οικονομική Ημέρα D» είναι «αντιπερισπασμός από την κρίση της ίδιας της Αμερικής: το πρωτοφανές χρέος και το εκρηκτικό κόστος των τόκων». «Η διπλή επένδυση σε αποτυχημένες πολιτικές θα φέρει μόνο περαιτέρω ήττα και την έχθρα των Ιρανών. Η αμερικανική οικονομική τρομοκρατία απειλεί την παγκόσμια οικονομία και την κυριαρχία σε όλο τον κόσμο», έγραψε.
Το Ιράν έχει επιβιώσει σχεδόν πέντε δεκαετίες αμερικανικών κυρώσεων. Ωστόσο, το ιρανικό νόμισμα, το ριάλ, κατέρρευσε σε νέο ιστορικό χαμηλό έναντι του δολαρίου αμέσως μετά την ανακοίνωση. Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ, ο πληθωρισμός έχει εκτοξευθεί και το ριάλ βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση.
Η κίνηση των ΗΑΕ – Η απομόνωση διευρύνεται
Η ανακοίνωση Τραμπ συνέπεσε χρονικά με μια σημαντική εξέλιξη στην περιοχή. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν την Τρίτη 18 Αυγούστου την αναστολή όλων των εμπορικών και οικονομικών συναλλαγών με το Ιράν «μέχρι νεοτέρας». Το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΑΕ επικαλέστηκε τις αυξανόμενες περιφερειακές εντάσεις και τις ανησυχίες για την ασφάλεια, μετά την εκτόξευση δύο βαλλιστικών πυραύλων από το Ιράν που έπεσαν στη θάλασσα ανοιχτά των ακτών των Εμιράτων.
Η κίνηση των ΗΑΕ, που παραδοσιακά αποτελούσαν κόμβο εμπορίου και χρηματοδότησης για το Ιράν, αποτελεί σημαντικό πλήγμα για την Τεχεράνη και επιβεβαιώνει τη δυναμική της αμερικανικής στρατηγικής απομόνωσης.
Το μεγάλο ερώτημα – Η Κίνα στο στόχαστρο
Το ερώτημα που κυριαρχεί στη διεθνή διπλωματία είναι αν ο Τραμπ θα προχωρήσει στην εφαρμογή των απειλών του. Σύμφωνα με ανάλυση των New York Times, η απειλή του Τραμπ εστιάζει την προσοχή στους εμπορικούς εταίρους του Ιράν. Η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος του Ιράν και ο κύριος καταναλωτής του πετρελαίου του. Για χρόνια, η Κίνα ήταν σχεδόν η μόνη χώρα που αψηφούσε τις δυτικές κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο, αγοράζοντας έως και το 90% των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου.
Ωστόσο, η ικανότητα του Ιράν να εξάγει πετρέλαιο μέσω θαλάσσης έχει πρακτικά αποκοπεί από το ναυτικό μπλόκο των ΗΠΑ. Παράλληλα, το Πεκίνο θα βρεθεί αντιμέτωπο με μια πρωτοφανή πρόκληση, καθώς ο Τραμπ φαίνεται να προειδοποιεί ότι οι κυρώσεις θα επεκταθούν σε χώρες, τράπεζες, επιχειρήσεις, αεροδρόμια και κρατικές οντότητες που παρέχουν οποιαδήποτε στήριξη στο Ιράν.
Η στρατηγική του Τραμπ – Μπλόκο, κυρώσεις και πίεση στους συμμάχους
Η παρούσα στρατηγική του Τραμπ συνδυάζει τρία βασικά εργαλεία: το ναυτικό μπλόκο, τις δευτερογενείς κυρώσεις σε βάρος τρίτων χωρών και την πίεση προς τους συμμάχους να ευθυγραμμιστούν με την Ουάσινγκτον. Το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ έχει ήδη επιβάλει κυρώσεις στο τραπεζικό και συναλλαγματικό δίκτυο του Ιράν, καθώς και στις προμήθειες όπλων.
Σύμφωνα με αναλύτριες της περιοχής, η νέα οικονομική πίεση πιθανότατα θα επιφέρει μεγαλύτερη εσωτερική πίεση στην κυβέρνηση του Ιράν, καθώς ο πληττόμενος πληθυσμός θα ασκήσει πιέσεις. Ωστόσο, η Στρατηγική της Ισλαμικής Φρουράς είναι αυτή που λαμβάνει τις αποφάσεις, και η οικονομική πίεση δεν αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά τις στρατιωτικές της αποφάσεις. Όπως σημειώνεται, στρατηγικά, δεν πιστεύεται ότι οι ΗΠΑ θα επιτύχουν βραχυπρόθεσμα πολιτικά κέρδη με νέες κυρώσεις, αλλά θα μπορούσαν να προωθήσουν έναν νέο γύρο στρατιωτικής αντιπαράθεσης.
Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί δεν είναι μόνο αν το Ιράν θα υποχωρήσει, αλλά και πόσο θα αντέξει η παγκόσμια οικονομία σε μια πιθανή κλιμάκωση, με τις αγορές να παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στα στενά του Ορμούζ.
