Ο Ντόναλντ Τραμπ επέβαλε νέους δασμούς 10% έως 12,5% σε 80 εμπορικούς εταίρους, συμπεριλαμβανομένης της ΕΕ, επικαλούμενος την καταναγκαστική εργασία – Οι Βρυξέλλες διατηρούν ισορροπίες ανάμεσα στην κριτική και την τήρηση της συμφωνίας του Turnberry
Γιώργος Παπαγιάννης | 24/07/2026 | ΔΙΕΘΝΗ
Ο Ντόναλντ Τραμπ ανανέωσε την εμπορική του επιθετικότητα, επιβάλλοντας νέους δασμούς σε δεκάδες χώρες, με την Ευρωπαϊκή Ένωση να βρίσκεται στη λίστα των στοχοποιημένων. Η επίσημη αιτιολογία της Ουάσιγκτον είναι η καταναγκαστική εργασία, μια κατηγορία που οι Βρυξέλλες απορρίπτουν ως «παράλογη». Η αντίδραση της ΕΕ κινήθηκε σε δύο ταχύτητες: έντονη κριτική στην αμερικανική πολιτική, αλλά και προσπάθεια καθησυχασμού των αγορών ότι η διμερής συμφωνία παραμένει σε ισχύ.
Το νέο δασμολογικό καθεστώς
Οι συντελεστές των δασμών κυμαίνονται από 10% έως 12,5%. Στο 10% υπάγονται 17 εμπορικοί εταίροι, μεταξύ των οποίων ο Καναδάς, η ΕΕ, το Ηνωμένο Βασίλειο και το Μεξικό. Στο 12,5% υπάγονται 43 χώρες, συμπεριλαμβανομένων της Ιαπωνίας, της Κίνας και της Αυστραλίας. Οι συντελεστές αυτοί ευθυγραμμίζονται με τα προκαταρκτικά ευρήματα της έρευνας του Γραφείου Εμπορικού Εκπροσώπου των ΗΠΑ (USTR) που είχαν δημοσιευτεί τον Ιούνιο.
Ορισμένες χώρες κατάφεραν να μειώσουν τον δασμολογικό συντελεστή, εφαρμόζοντας απαγόρευση της καταναγκαστικής εργασίας μετά την πρώτη ανακοίνωση. Σε αυτές περιλαμβάνονται η Ινδία, η Ονδούρα και η Σρι Λάνκα.
Η αντίδραση των Βρυξελλών
Ο κορυφαίος διαπραγματευτής της ΕΕ για το εμπόριο, Μπερντ Λάνγκε, χαρακτήρισε τα μέτρα «παράλογα», τονίζοντας ότι η ΕΕ διαθέτει αυστηρότερη νομοθεσία για την καταναγκαστική εργασία από τις ΗΠΑ. Η ύπατη εκπρόσωπος, Κάγια Κάλας, αμφισβήτησε τη λογική της Ουάσιγκτον, υπογραμμίζοντας ότι οι ευρωπαϊκοί εργατικοί νόμοι είναι από τους πιο προηγμένους παγκοσμίως.
Ωστόσο, η ΕΕ υιοθέτησε μια πιο συγκρατημένη στάση μέσω του αναπληρωτή εκπροσώπου της, Όλοφ Γκιλ, ο οποίος σημείωσε ότι ο δασμός 10% δεν ξεπερνά το ανώτατο όριο 15% που προβλέπει η περσινή συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ, γνωστή ως «συμφωνία του Turnberry». Ο κ. Γκιλ επισήμανε επίσης ότι διατηρούνται οι εξαιρέσεις σε προϊόντα όπως ο φελλός, τα διαμάντια, τα αεροσκάφη και τα γενόσημα φάρμακα.
Το παρασκήνιο της πολιτικής Τραμπ
Η απόφαση της Ουάσιγκτον βασίζεται σε έρευνες βάσει του «Άρθρου 301» για αθέμιτες εμπορικές πρακτικές. Τον Ιούνιο, το USTR είχε προτείνει δασμό 10% σε ευρωπαϊκά προϊόντα, με την ΕΕ να δηλώνει πρόθυμη να αποδεχθεί δασμούς εφόσον δεν υπερβαίνουν το 15%.
Παρά την επίσημη αιτιολογία περί καταναγκαστικής εργασίας, αναλυτές επισημαίνουν ότι το συγκεκριμένο επιχείρημα λειτουργεί ως όχημα για την εξυπηρέτηση μιας ευρύτερης στρατηγικής: τη μείωση του αμερικανικού εμπορικού ελλείμματος και τον περιορισμό των εισαγωγών στις ΗΠΑ. Παράλληλα, ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι τα γενόσημα φάρμακα θα αντιμετωπίσουν δασμό 100% από το 2028.
Η ΕΕ βρίσκεται σε μια λεπτή ισορροπία: να καταγγείλει την αμερικανική πολιτική και να διατηρήσει τις εμπορικές της σχέσεις. Τα «διπλά μηνύματα» των Βρυξελλών αντανακλούν την ανάγκη να ικανοποιηθούν και οι δύο σκοποί.
