Ο IEA βλέπει την προσφορά να ξεπερνά τη ζήτηση κατά 3,1 εκατ. βαρέλια/ημέρα το τέταρτο τρίμηνο — οι υψηλές τιμές μείωσαν την κατανάλωση κατά 2,7 εκατ. βαρέλια φέτος
NEWSROOM | 13/11/2026 | ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου επέστρεψε σε πλεόνασμα για πρώτη φορά από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, τον Φεβρουάριο του 2026. Σύμφωνα με τη μηνιαία έκθεση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA), η προσφορά ξεπέρασε τη ζήτηση κατά το τέταρτο τρίμηνο, με το πλεόνασμα να αναμένεται να διευρυνθεί περαιτέρω το 2027.
Η εξέλιξη δεν οφείλεται σε υπερπροσφορά, αλλά στην κατάρρευση της ζήτησης. Ο IEA αναφέρει ότι η παγκόσμια κατανάλωση πετρελαίου θα μειωθεί κατά 2,7 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα το 2026, φτάνοντας τα 102,3 εκατ. βαρέλια, πριν ανακάμψει οριακά το 2027. Η μείωση προκλήθηκε από τις υψηλές τιμές, που επιτάχυναν την ηλεκτροκίνηση και τη βελτίωση της αποδοτικότητας των οχημάτων, αλλά και από τις διαταραχές στις εξαγωγές προϊόντων διύλισης από τον Κόλπο.
Η προσφορά ανακάμπτει, αλλά όχι αρκετά
Η παγκόσμια προσφορά έφτασε τα 105,4 εκατ. βαρέλια την ημέρα τον Οκτώβριο, αυξημένη κατά 2,3 εκατ. βαρέλια από τον προηγούμενο μήνα. Η άνοδος οφείλεται κυρίως στις εξαγωγές του Κόλπου, που ανέκαμψαν στα 18,4 εκατ. βαρέλια την ημέρα — στο 74% των προπολεμικών επιπέδων — παρά τις συνεχιζόμενες επιθέσεις σε τάνκερ.
Η Σαουδική Αραβία αύξησε την παραγωγή της στα 10,56 εκατ. βαρέλια την ημέρα τον Οκτώβριο, το υψηλότερο επίπεδο από τον Φεβρουάριο, ενώ το Ιράκ έφτασε τα 4,6 εκατ. βαρέλια, επίπεδο επταετίας.
Τα αποθέματα αυξήθηκαν για πρώτη φορά από τον Ιούνιο
Για πρώτη φορά από τον Ιούνιο, τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου αυξήθηκαν — κατά 52 εκατομμύρια βαρέλια τον Οκτώβριο. Πρόκειται για ένδειξη ότι το πλεόνασμα αρχίζει να συσσωρεύεται, αν και το μεγαλύτερο μέρος της αύξησης αφορά πετρέλαιο που βρίσκεται ακόμη στη θάλασσα, καθώς τα χερσαία αποθέματα παραμένουν στα χαμηλότερα επίπεδα δεκαετίας.
Το 2027 και οι κίνδυνοι
Ο IEA προβλέπει ότι το πλεόνασμα θα διευρυνθεί σημαντικά το 2027, με την προσφορά να φτάνει τα 108,1 εκατ. βαρέλια την ημέρα και τη ζήτηση τα 104,3 εκατ. βαρέλια — διαφορά περίπου 3,8 εκατ. βαρελιών. Η ανάκαμψη της ζήτησης θα προέλθει κυρίως από τα πετροχημικά, ενώ τα καύσιμα μεταφορών θα ανακάμψουν οριακά.
Ο οργανισμός προειδοποιεί, ωστόσο, ότι οι προβλέψεις παραμένουν ευάλωτες: «Οι επιθέσεις στη ναυτιλία υπονομεύουν την ασφάλεια στη θάλασσα, που είναι καθοριστική για μια βιώσιμη ανάκαμψη».
