ΑρχικήΔΙΕΘΝΗΤο «δώρο» του Πούτιν στον Τραμπ – Γιατί η απελευθέρωση του Αμερικανού...

Το «δώρο» του Πούτιν στον Τραμπ – Γιατί η απελευθέρωση του Αμερικανού πεζοναύτη δεν ήταν ανιδιοτελής

Γιώργος Παπαγιάννης | 12 Αυγούστου 2026 ΔΙΕΘΝΗ

Ο Ρόμπερτ Γκίλμαν επέστρεψε σπίτι του. Όχι ως αντάλλαγμα, αλλά ως «χειρονομία καλής θέλησης» – όπως την αποκάλεσε το Κρεμλίνο. Πίσω όμως από την απελευθέρωση του Αμερικανού πεζοναύτη κρύβεται μια σαφής γεωπολιτική σκοπιμότητα: ο Πούτιν θέλει να ξανακερδίσει τον Τραμπ.

Ο 32χρονος πρώην πεζοναύτης Ρόμπερτ Γκίλμαν κρατούνταν στη Ρωσία από τον Ιανουάριο του 2022, όταν συνελήφθη στην πόλη Βορονέζ, περίπου 550 χιλιόμετρα νότια της Μόσχας, με την κατηγορία ότι κλώτσησε έναν αστυνομικό ενώ βρισκόταν υπό την επήρεια αλκοόλ. Καταδικάστηκε σε 4,5 χρόνια φυλάκισης, ποινή που αργότερα αυξήθηκε σε 10 χρόνια με πρόσθετες κατηγορίες.

Η υγεία του επιδεινώθηκε δραματικά κατά τη διάρκεια της κράτησής του. Σύμφωνα με τον οργανισμό Global Reach, που εκπροσωπεί την οικογένειά του, ο Γκίλμαν διαγνώστηκε με «διασχιστικό λήθαργο» (dissociative stupor) – μια κατάσταση κατά την οποία ο ασθενής είναι μη ανταποκρίσιμος, ανίκανος να αλληλεπιδράσει ή να φάει. Είχε μεταφερθεί από το νοσοκομείο της φυλακής στην ψυχιατρική πτέρυγα ενός νοσοκομείου επειγόντων περιστατικών στα τέλη Ιουνίου.

Η απελευθέρωσή του ήρθε την Τρίτη 11 Αυγούστου, όταν ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν υπέγραψε διάταγμα χάριτος για ανθρωπιστικούς λόγους. Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την είδηση στο Truth Social: «Με υπερηφάνεια ανακοινώνω ότι ο Αμερικανός πολίτης Ρόμπερτ Γκίλμαν, πρώην πεζοναύτης των Ηνωμένων Πολιτειών, επιστρέφει ΣΠΙΤΙ!». Ο Τραμπ τόνισε ότι η Ρωσία «δεν ζήτησε κανέναν σε αντάλλαγμα — δεν έγινε ανταλλαγή».

Ένα «δώρο» με γεωπολιτικό αντάλλαγμα

Η απελευθέρωση ενός Αμερικανού κρατούμενου χωρίς αντάλλαγμα είναι εξαιρετικά σπάνια για τη Ρωσία. Το Κρεμλίνο συνήθως δεν παραχωρεί τίποτα δωρεάν. Όπως υπενθυμίζει το Sky News, η απελευθέρωση του δημοσιογράφου Έβαν Γκέρσκοβιτς το 2024 έγινε στο πλαίσιο μαζικής ανταλλαγής κρατουμένων, ενώ η Μπρίτνεϊ Γκράινερ ανταλλάχθηκε το 2022 με τον Ρώσο έμπορο όπλων Βίκτορ Μπουτ.

Γιατί λοιπόν ο Πούτιν αποφάσισε να αφήσει ελεύθερο τον Γκίλμαν χωρίς αντάλλαγμα; Σύμφωνα με ανάλυση του Sky News, η κίνηση αυτή είναι μια «μη και τόσο διακριτική προσπάθεια του Κρεμλίνου να κερδίσει την εύνοια του Λευκού Οίκου, με την ελπίδα ότι θα αποφέρει διπλωματικά οφέλη». Και το πεδίο στο οποίο η Μόσχα θέλει να εξαργυρώσει αυτή τη χειρονομία είναι προφανές: η Ουκρανία.

Η πίεση στη Ρωσία και το «πάγωμα» των συνομιλιών

Η χρονική στιγμή της απελευθέρωσης δεν είναι τυχαία. Ο πόλεμος στην Ουκρανία προκαλεί ολοένα μεγαλύτερη πίεση στο εσωτερικό της Ρωσίας. Οι ουκρανικές επιθέσεις με drones βαθιά μέσα στη ρωσική επικράτεια γίνονται συχνότερες, τα πλήγματα σε διυλιστήρια πετρελαίου πλήττουν την οικονομία και οι ειρηνευτικές συνομιλίες με αμερικανική διαμεσολάβηση έχουν παγώσει.

Παράλληλα, ο Τραμπ φαίνεται να έχει έρθει πιο κοντά στον μεγάλο αντίπαλο του Πούτιν, τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Οι δύο πρόεδροι συναντήθηκαν στην Ουάσινγκτον στα τέλη Ιουλίου, σε μια περίοδο κατά την οποία εντείνονται οι εκτιμήσεις ότι ο Λευκός Οίκος εμφανίζεται περισσότερο δεκτικός στις θέσεις του Κιέβου. Η εικόνα αυτή απέχει σημαντικά από το κλίμα που επικρατούσε έναν χρόνο νωρίτερα, όταν ο Τραμπ είχε υποδεχθεί τον Πούτιν με ιδιαίτερες τιμές στην Αλάσκα.

Η ανθρώπινη πλευρά της ιστορίας

Πίσω από τη γεωπολιτική σκακιέρα, υπάρχει ένας άνθρωπος που υπέφερε. Ο πατέρας του Γκίλμαν, Βλαντίμιρ Γκίλμαν, ο οποίος μετανάστευσε από τη Ρωσία στη Μασαχουσέτη, έγραψε σε άρθρο γνώμης στην Boston Globe τον Οκτώβριο του 2024 ότι οι κατηγορίες σε βάρος του γιου του ήταν ψευδείς. Ο γιος του, είπε, είχε αρρωστήσει όταν συνέβη το περιστατικό και κλώτσησε κατά λάθος τον αστυνομικό. Ο αστυνομικός δεν τραυματίστηκε και απέσυρε τις κατηγορίες.

Η αδελφή του Γκίλμαν, Λέξι Χάντσον, δήλωσε: «Οι Ρώσοι φέρθηκαν τόσο άσχημα στον αδελφό μου. Τον πλήγωσαν για κανέναν λόγο, πέρα από το ότι ήταν Αμερικανός και πεζοναύτης». Κατά τη διάρκεια της κράτησής του, ο Γκίλμαν υποβλήθηκε σε εξαντλητικές ασκήσεις που διαρκούσαν έως και 16 ώρες και του χορηγήθηκαν ψυχοτρόπες ουσίες.

Ο Γκίλμαν βρισκόταν σε πτήση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ τη στιγμή της ανακοίνωσης της απελευθέρωσής του, συνοδευόμενος από τη μητέρα του και τέσσερις γιατρούς. Αμερικανός αξιωματούχος που του μίλησε είπε ότι περπατούσε και μιλούσε: «Όλα τα πράγματα λαμβάνοντας υπόψη, φαίνεται να είναι σε καλή κατάσταση». Μετά την άφιξή του στην Ουάσινγκτον, θα μεταφερθεί σε κέντρο αποκατάστασης στο Σαν Αντόνιο του Τέξας.

Η επόμενη μέρα

Η απελευθέρωση του Γκίλμαν είναι μια ανάσα ανακούφισης για την οικογένειά του. Αλλά η κίνηση του Πούτιν δεν ήταν ανιδιοτελής. Όπως σημειώνει το Sky News, «προς το παρόν είναι ένα δώρο, αλλά η Ρωσία αναμφίβολα θα ελπίζει να πάρει κάτι σε αντάλλαγμα». Το ερώτημα είναι: τι θα ζητήσει η Μόσχα σε αντάλλαγμα — και πόσο διατεθειμένος είναι ο Τραμπ να το δώσει;

Η ιστορία του Γκίλμαν δεν είναι απλώς μια ιστορία απελευθέρωσης. Είναι ένα μάθημα για το πώς λειτουργεί η διπλωματία των ομήρων — και πώς ένας άνθρωπος που βρέθηκε στη λάθος θέση τη λάθος στιγμή μπορεί να γίνει πιόνι σε ένα πολύ μεγαλύτερο παιχνίδι.

ΔΗΜΟΦΙΛΗ