ΑρχικήΔΙΕΘΝΗΟΗΕ: Η μάχη για τον διάδοχο του Γκουτέρες κρίνεται την Παρασκευή —...

ΟΗΕ: Η μάχη για τον διάδοχο του Γκουτέρες κρίνεται την Παρασκευή — Τα έγχρωμα ψηφοδέλτια αποκαλύπτουν τα βέτο

Η Ρεμπέκα Γκρίνσπαν προηγείται, αλλά οι αρνητικές ψήφοι διπλασιάστηκαν. Οι ΗΠΑ απορρίπτουν όλους τους υποψηφίους. Επτά διεκδικητές, ένα κρίσιμο βέτο και ένα χρονοδιάγραμμα που πιέζει.

Newsroom | 13.10.2026 Διεθνή

UNITED NATIONS — Το Συμβούλιο Ασφαλείας συνεδριάζει την Παρασκευή για μια ψηφοφορία που μπορεί να κρίνει την επόμενη ηγεσία των Ηνωμένων Εθνών. Για πρώτη φορά στη διαδικασία, τα ψηφοδέλτια θα έχουν διαφορετικό χρώμα για κάθε μία από τις πέντε μόνιμες χώρες. Κανείς δεν θα μπορεί πλέον να κρυφτεί πίσω από την ανωνυμία.

Επτά υποψήφιοι διεκδικούν τη θέση του Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος αποχωρεί στα τέλη Δεκεμβρίου μετά από δέκα χρόνια. Σύμφωνα με τις διαρροές των τριών πρώτων άτυπων ψηφοφοριών, κανένας δεν έχει εξασφαλίσει καθαρό προβάδισμα. Η Ρεμπέκα Γκρίνσπαν από την Κόστα Ρίκα, επικεφαλής της UNCTAD, συγκέντρωσε εννέα ψήφους ενθάρρυνσης στην τελευταία ψηφοφορία, αλλά οι αρνητικές ψήφοι εναντίον της αυξήθηκαν από τρεις σε έξι.

Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα. Για να εκλεγεί κάποιος Γενικός Γραμματέας, χρειάζεται τουλάχιστον εννέα θετικές ψήφους στα 15 μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας και καμία αρνητική ψήφο από τα πέντε μόνιμα μέλη — τις ΗΠΑ, τη Ρωσία, την Κίνα, τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Οι έξι αρνητικές ψήφοι σημαίνουν ότι η Γκρίνσπαν βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρό κίνδυνο βέτο, ακόμη και αν παραμένει μπροστά σε θετικές ψήφους.

Τα έγχρωμα ψηφοδέλτια της Παρασκευής θα αποκαλύψουν ποιο μόνιμο μέλος αντιτίθεται σε ποιον υποψήφιο. Μέχρι στιγμής, οι αντιθέσεις είναι γνωστές μόνο μέσω διαρροών. Η Ρωσία έχει δηλώσει ότι θα ασκήσει βέτο στον Ραφαέλ Γκρόσι, τον Αργεντινό επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας, λόγω της στάσης του στην υπόθεση του πυρηνικού σταθμού της Ζαπορίζια. Οι ΗΠΑ έχουν αποκλείσει τη Μισέλ Μπασελέ, η οποία αποσύρθηκε από την κούρσα τον Σεπτέμβριο, λόγω των θέσεών της στο ζήτημα των αμβλώσεων.

Η Ουάσιγκτον, ωστόσο, έχει προχωρήσει ένα βήμα παραπέρα. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Politico, η κυβέρνηση Τραμπ αντιτίθεται σε όλους τους σημερινούς υποψηφίους. «Ολόκληρη η λίστα στερείται τους μεταρρυθμιστές που θα ήθελαν οι ΗΠΑ», δήλωσε αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης. Ένας άλλος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ ήταν πιο σαφής: «Ψάχνουμε για λίγο περισσότερο έναν “disruptor”».

Ο Τραμπ έχει αναφέρει κατά καιρούς τον πρόεδρο της FIFA, Τζάνι Ινφαντίνο, ως πιθανό υποψήφιο, ενώ το όνομα του Νικολάι Μλαντένοφ, επικεφαλής του «Συμβουλίου Ειρήνης» που δημιούργησε ο Λευκός Οίκος, έχει επίσης ακουστεί. Ο αμερικανός πρεσβευτής για τη διαχείριση και τη μεταρρύθμιση του ΟΗΕ, Τζεφ Μπάρτος, έχει δηλώσει ότι έχει συναντήσει «πολλές φορές» όλους τους υποψηφίους, με στόχο έναν ηγέτη αφοσιωμένο στη μεταρρύθμιση.

Η στάση των ΗΠΑ δεν είναι συνηθισμένη. Παραδοσιακά, η Ουάσιγκτον διαπραγματεύεται παρασκηνιακά με τις άλλες μεγάλες δυνάμεις για τον υποψήφιο που θα στηρίξει. Η δημόσια απόρριψη όλων των υποψηφίων υποδηλώνει ότι ο Λευκός Οίκος θέλει να ασκήσει πίεση για την είσοδο νέων προσώπων στην κούρσα.

Ο Τζον Μπόλτον, πρώην πρεσβευτής των ΗΠΑ στον ΟΗΕ, έδωσε μια διαφορετική ανάγνωση: «Αν το δεις κυνικά, αυτό βολεύει τις ΗΠΑ. Να μην καλυφθεί η θέση», δήλωσε, υπονοώντας ότι η απουσία ισχυρού Γενικού Γραμματέα εξυπηρετεί τα συμφέροντα της Ουάσιγκτον.

Η Τουρκία, στο μεταξύ, εξετάζει το ενδεχόμενο να προτείνει τον Φεριντούν Σινιρλίογλου, πρώην υπουργό Εξωτερικών και νυν επικεφαλής του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη. Η υποψηφιότητά του, αν επισημοποιηθεί, αναμένεται να αντιμετωπίσει αντιδράσεις από την Ελλάδα — μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας αυτή την περίοδο — και το Ισραήλ.

Η κούρσα έχει ήδη σπάσει ρεκόρ διάρκειας. Σε προηγούμενες εκλογές Γενικού Γραμματέα, μέχρι αυτό το σημείο είχαν αναδειχθεί ένας ή δύο καθαροί διεκδικητές. Φέτος, ο ΟΗΕ φτάνει στα μέσα Οκτωβρίου χωρίς σαφή διάδοχο. Ο Ντανιέλ Φόρτι, επικεφαλής υποθέσεων ΟΗΕ στη Διεθνή Ομάδα Κρίσεων, δήλωσε ότι για πρώτη φορά διπλωμάτες και αξιωματούχοι αναρωτιούνται ανοιχτά τι θα συμβεί αν το Συμβούλιο δεν καταλήξει σε υποψήφιο.

Η θητεία του Γκουτέρες λήγει στις 31 Δεκεμβρίου. Ο διάδοχός του πρέπει να αναλάβει την 1η Ιανουαρίου 2027. Ο ίδιος ο Γκουτέρες έχει δηλώσει ότι δεν ενδιαφέρεται για παράταση και σχεδιάζει να επιστρέψει στην Πορτογαλία.

ΔΗΜΟΦΙΛΗ