«Συνήγορος του Διεθνούς Δικαίου»: Το Μήνυμα του Βερολίνου στην Άγκυρα
Η Γερμανία απέτυχε μεν να εκλεγεί μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, ωστόσο η μάχη που έδωσε αφήνει ισχυρή παρακαταθήκη για τις σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Τουρκία. Το βασικό επιχείρημα του Γερμανού υπουργού Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ κατά την εκστρατεία του ήταν ότι η χώρα του υπερασπίζεται σθεναρά το διεθνές δίκαιο και θα λειτουργούσε ως «συνήγορος του διεθνούς δικαίου» εντός του Συμβουλίου Ασφαλείας. Αυτή η αρχή, ωστόσο, δεν είναι περιστασιακή – έχει γενική ισχύ και εκτείνεται και στο Αιγαίο.
Σύμφωνα με γερμανικές διπλωματικές πηγές που μίλησαν στα «ΝΕΑ», το Βερολίνο παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στα ελληνοτουρκικά και υποδέχθηκε με σχετική ανακούφιση την απόφαση της Άγκυρας να μεταθέσει για το φθινόπωρο το επίμαχο νομοσχέδιο για τις θαλάσσιες ζώνες. Το νομοσχέδιο αυτό βασίζεται στο δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», το οποίο δεν ακολουθεί το διεθνές δίκαιο αλλά υπηρετεί τους στρατηγικούς στόχους της Τουρκίας ως περιφερειακής δύναμης.
Κυρώσεις στο Τραπέζι: Πώς η ΕΕ Μπορεί να Απαντήσει σε Μονομερείς Τουρκικές Ενέργειες
📌 Τι Έχει Προηγηθεί:
Στο παρελθόν, με αφορμή το τουρκολιβυκό σύμφωνο, η γερμανική κυβέρνηση είχε απορρίψει κατηγορηματικά τον μονομερή καθορισμό θαλάσσιων ζωνών εις βάρος τρίτων χωρών. Εάν η Τουρκία προχωρήσει τώρα σε οποιαδήποτε μονομερή απόφαση, αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει ακόμη και στην επιβολή κυρώσεων από το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το μήνυμα από το Βερολίνο είναι σαφές: η ενίσχυση του διεθνούς δικαίου που πρεσβεύει η Γερμανία, κόντρα στο «δίκαιο του ισχυρού», αποτελεί το πλαίσιο που διασφαλίζει και την Ελλάδα έναντι των τουρκικών διεκδικήσεων και προκλήσεων στο Αιγαίο. Η γερμανική διπλωματία δεν βλέπει με καλό μάτι καμία νομοθετική κάλυψη του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας» και προειδοποιεί με ευρωπαϊκές συνέπειες.
Το Δεύτερο Μέτωπο: Η Καθαίρεση Οζέλ και τα Κριτήρια της Κοπεγχάγης
Ένα δεύτερο μέτωπο που έχει ανοίξει ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση και την Άγκυρα αφορά το δημοκρατικό έλλειμμα της Τουρκίας, το οποίο αναδείχθηκε με δραματικό τρόπο από την ωμή δικαστική παρέμβαση που οδήγησε στην καθαίρεση του ηγέτη του μεγαλύτερου κόμματος της αντιπολίτευσης CHP, Οζγκιούρ Οζέλ.
Η εξέλιξη αυτή καταγράφηκε με «ανησυχία» στο Βερολίνο και ήρθε λίγες ημέρες μετά την επίσκεψη του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν στη γερμανική πρωτεύουσα στις 18 Μαΐου. Στόχος της επίσκεψης ήταν η επανεκκίνηση του στρατηγικού διαλόγου Γερμανίας – Τουρκίας, με την επαναφορά στο τραπέζι της επιδίωξης της Τουρκίας να ενταχθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο Γιόχαν Βάντεφουλ είχε ξεκαθαρίσει στον Φιντάν ότι προϋπόθεση για οποιαδήποτε πρόοδο είναι να πληρούνται τα «Κριτήρια της Κοπεγχάγης».
Η Τουρκία καλείται να δώσει εξετάσεις σε δύο κρίσιμα μέτωπα το επόμενο διάστημα: τη διεθνή νομιμότητα και το δημοκρατικό έλλειμμα. Και στα δύο, η Ευρώπη έχει τα εργαλεία να αντιδράσει.
Η στάση της Γερμανίας, παρά την αποτυχία της να εκλεγεί στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, δείχνει ότι το Βερολίνο παραμένει προσηλωμένο στην υπεράσπιση του διεθνούς δικαίου, στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα στην Άγκυρα ότι οποιαδήποτε μονομερής ενέργεια στο Αιγαίο θα έχει συνέπειες.
