Τέλη κυκλοφορίας: Χωρίς αλλαγές το 2027 – Αλλά το πρόβλημα του γηρασμένου στόλου παραμένει

Το δίλημμα της κυβέρνησης — Σταθερότητα εσόδων ή περιβαλλοντική στροφή;

Καμία αλλαγή στο ορατό μέλλον

Το ερώτημα επανέρχται κάθε φθινόπωρο: φέτος θα αλλάξουν τα τέλη κυκλοφορίας; Φέτος θα πληρώσουμε περισσότερα; Η απάντηση, σύμφωνα με πληροφορίες του newsauto.gr, είναι αρνητική. Η κυβέρνηση δεν εξετάζει οριζόντια αναθεώρηση του συστήματος για το επόμενο έτος.

Το θέμα δεν βρίσκεται στο τραπέζι των αποφάσεων. Και αυτό δεν είναι τυχαίο. Ο πληθωρισμός, το αυξημένο ενεργειακό κόστος και η συνεχιζόμενη πίεση στα νοικοκυριά δημιουργούν ένα τοξικό πολιτικό περιβάλλον. Οποιαδήποτε αύξηση θα αντιμετωπιζόταν ως κοινωνικά άδικη — και εκλογικά επικίνδυνη.

Το ισχύον σύστημα παραμένει σε ισχύ από το 2015, με ελάχιστες τεχνικές αναπροσαρμογές. Χωρίζει τον στόλο σε δύο κατηγορίες, ανάλογα με την ημερομηνία πρώτης ταξινόμησης: πριν το 2010 με κριτήριο τον κυβισμό, και μετά το 2010 βάσει εκπομπών CO₂.

Αυτά που πληρώνει ο καθένας

Για τα παλαιότερα οχήματα, οι κλίμακες είναι γνωστές. Ένα αυτοκίνητο έως 1.357 κ.εκ. ξεκινά από 135 ευρώ. Στα 1.400-1.600 κ.εκ. το ποσό φτάνει τα 240-265 ευρώ. Για κινητήρες 2.000 κ.εκ., τα τέλη ξεπερνούν τα 600 ευρώ, ενώ άνω των 3.000 κ.εκ. μπορούν να υπερβούν και τα 1.000 ευρώ ετησίως.

Για τα νεότερα αυτοκίνητα που υπολογίζονται βάσει CO₂, η εικόνα είναι διαφορετική. Τα υβριδικά και οικονομικά βενζινοκίνητα πληρώνουν από 0 έως 100 ευρώ. Τα οικογενειακά μοντέλα κινούνται μεταξύ 100 και 250 ευρώ. Τα μεγάλα SUV και τα ισχυρά αυτοκίνητα μπορούν να ξεπεράσουν τα 400 ευρώ. Τα ποσά παραμένουν ίδια με πέρυσι — χρησιμοποιούνται οι ίδιες κλίμακες και συντελεστές.

Ο γηρασμένος στόλος — Το αληθινό πρόβλημα

Πίσω από τη συζήτηση για τα τέλη κρύβεται μια βαθιά δομική αδυναμία. Ο ελληνικός στόλος αυτοκινήτων είναι ο γηρασμένος της Ευρώπης. Σύμφωνα με την ACEA, το 2024 ο μέσος όρος ηλικίας των αυτοκινήτων στην Ελλάδα έφτασε τα 17,8 χρόνια, από 17,3 το 2023. Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος είναι 12,7 χρόνια.

Σχεδόν 8 στα 10 αυτοκίνητα στη χώρα (4.534.837 οχήματα) είναι άνω των 10 ετών. Το 86,1% των επιβατικών αυτοκινήτων είναι βενζινοκίνητα, ενώ μόλις το 0,2% είναι αμιγώς ηλεκτρικά. Η απόκλιση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (2,3%) είναι τεράστια. Το πρόβλημα δεν σταθεροποιείται — επιδεινώνεται κάθε χρόνο.

Τα τέλη κυκλοφορίας αποφέρουν πάνω από 1,2 δισεκατομμύριο ευρώ ετησίως. Αυτό εξηγεί το βασικό δίλημμα: μια αύξηση στα παλιά ρυπογόνα αυτοκίνητα κινδυνεύει να οδηγήσει σε μαζική κατάθεση πινακίδων και μείωση των εσόδων. Κάθε κυβέρνηση προτιμά να μην πειράξει ένα τόσο σταθερό φορολογικό κουτί.

Το μέλλον — Η πίεση της Ευρώπης

Η Ευρωπαϊκή Ένωση πιέζει για σκληρότερα μέτρα στα παλιά οχήματα. Η ελληνική κυβέρνηση αντιστέκεται εδώ και πέντε χρόνια. Ωστόσο, οι δεσμεύσεις για μηδενικές εκπομπές έως το 2035 και η γήρανση του στόλου δημιουργούν μια αντίθεση που δεν μπορεί να αγνοείται επ’ αόριστον.

Ήδη έχει συσταθεί ομάδα εργασίας που εξετάζει ένα νέο σύστημα. Η κατεύθυνση είναι σαφής: χαμηλότερα ή μηδενικά τέλη για ηλεκτρικά και plug-in υβριδικά, αυξημένες επιβαρύνσεις για παλιά diesel και βενζινοκίνητα. Το νέο μοντέλο θα συνδέει τα τέλη με τριπλό κριτήριο: εκπομπές, ηλικία και πρότυπο Euro.

Το 2027 δεν φέρνει εκπλήξεις. Η κυβέρνηση δεν ανοίγει αυτό το μέτωπο. Αλλά η αλλαγή θα έρθει. Το ζήτημα είναι πότε — και με ποιο πολιτικό κόστος.

«Ο συνδυασμός ευρωπαϊκών υποχρεώσεων και ενός στόλου με μέση ηλικία σχεδόν 18 ετών δημιουργεί μια αντίθεση που δεν μπορεί να παραμένει αναντιμετώπιστη για πάντα»