Με τη χώρα να επιχειρεί να επιστρέψει στη διεθνή σκηνή μετά την πτώση του Άσαντ, η ενσωμάτωση των κουρδικών δυνάμεων και η άρση των κυρώσεων από τις ΗΠΑ ανοίγουν τον δρόμο για ανοικοδόμηση, την ώρα που η αντιπαράθεση Τουρκίας-Ισραήλ και οι εσωτερικές προκλήσεις παραμένουν «αγκάθια» στον δρόμο προς την ομαλοποίηση.
Γιώργος Παπαγιάννης | 15.09.2026 |Διεθνή
Η Συρία βρίσκεται σε μια κρίσιμη καμπή, την πιο ενδιαφέρουσα μετά την πτώση του καθεστώτος του Μπασάρ αλ-Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024. Η μεταβατική ηγεσία του Αχμέτ αλ-Σάρα επιχειρεί να αποκαταστήσει την κρατική κυριαρχία, να επανενώσει μια χώρα κατακερματισμένη από τον εμφύλιο και να την επαναφέρει στο διεθνές σύστημα, μια προσπάθεια που δοκιμάζεται από την πολυπλοκότητα των εσωτερικών και περιφερειακών αντιθέσεων.
Η τομή της ενσωμάτωσης των SDF
Η σημαντικότερη ίσως πρόσφατη εξέλιξη στο εσωτερικό μέτωπο είναι η διάλυση των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF), του κουρδικού στρατιωτικού σχηματισμού που αποτέλεσε τον βασικό σύμμαχο των ΗΠΑ στη μάχη κατά του ISIS. Στις 25 Αυγούστου 2026, ο διοικητής τους Μαζλούμ Αμπντί ανακοίνωσε το τέλος της δύναμης ως ανεξάρτητης στρατιωτικής οργάνωσης και την πλήρη ενσωμάτωσή της στις κρατικές δομές της Δαμασκού, σε εφαρμογή συμφωνίας με τον πρόεδρο αλ-Σάρα. Λίγες ημέρες αργότερα, ο Αμπντί διορίστηκε σύμβουλος του Σύρου προέδρου, σηματοδοτώντας την οριστική μετάβαση από την αυτονομία στην κρατική υπαγωγή.
Η εξέλιξη αυτή τερματίζει το πολυετές πείραμα της κουρδικής αυτοδιοίκησης στη βορειοανατολική Συρία (Ροζάβα) και ενισχύει αποφασιστικά τη Δαμασκό. Για την Τουρκία, αποτελεί σημαντική στρατηγική επιτυχία, καθώς εκπληρώνεται το πάγιο αίτημά της για τερματισμό της κουρδικής στρατιωτικής αυτονομίας στα σύνορά της. Το κουρδικό ζήτημα, ωστόσο, δεν εξαφανίζεται· μεταφέρεται πλέον στο πεδίο της αναγνώρισης ταυτότητας, γλώσσας και πολιτικών δικαιωμάτων.
Η άρση των κυρώσεων και η επιστροφή στη διεθνή σκηνή
Η ενσωμάτωση των SDF συνέπεσε με μια άλλη καθοριστική εξέλιξη: στις 24 Αυγούστου 2026, οι Ηνωμένες Πολιτείες αφαίρεσαν τη Συρία από τη λίστα των κρατών-χορηγών της τρομοκρατίας, ύστερα από 47 χρόνια. Η απόφαση, που ήρθε έπειτα από δέσμευση του προέδρου Τραμπ, άνοιξε τον δρόμο για την άρση των περισσότερων οικονομικών και τραπεζικών περιορισμών, δημιουργώντας νέες προϋποθέσεις για επενδύσεις και ανοικοδόμηση. Παράλληλα, η Δαμασκός εντείνει τις σχέσεις της με τις αραβικές χώρες του Κόλπου και επιχειρεί μια σταδιακή προσέγγιση με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η Τουρκία στο προσκήνιο και η κόντρα με το Ισραήλ
Η Άγκυρα αναδεικνύεται σε κυρίαρχο παίκτη στη νέα Συρία. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν πραγματοποίησε διήμερη επίσκεψη στη Δαμασκό στις 13-14 Σεπτεμβρίου, όπου ανακοίνωσε ότι «οι σχέσεις Συρίας-Τουρκίας έχουν πάρει εντυπωσιακή ώθηση» και ότι επίκειται επίσκεψη του Τούρκου προέδρου. Ωστόσο, η τουρκική επιρροή προσκρούει πλέον στην ισραηλινή παρουσία. Ο Φιντάν κατηγόρησε ευθέως το Ισραήλ ότι «προσπαθεί να αποσταθεροποιήσει τη Συρία», χαρακτηρίζοντας τις πολιτικές του «το σοβαρότερο εμπόδιο» στην ομαλοποίηση.
Η αντιπαράθεση Τουρκίας-Ισραήλ έχει κλιμακωθεί, με τον Ισραηλινό υπουργό Άμυνας Ισραέλ Κατς να προειδοποιεί ότι το Ισραήλ δεν θα επιτρέψει σε «καμία οντότητα» να απειλήσει την ασφάλειά του, σε σαφή αναφορά στην αυξανόμενη τουρκική στρατιωτική παρουσία στη Συρία. Παράλληλα, το Ισραήλ έχει εξαπολύσει εκατοντάδες πλήγματα στη Συρία μετά την ανατροπή του Άσαντ, ενώ διατηρεί στρατιωτική παρουσία στον νότο, γεγονός που εμποδίζει την πλήρη αποκατάσταση της κυριαρχίας της Δαμασκού.
Τα «ανοιχτά μέτωπα» της ομαλοποίησης
Παρά την πρόοδο, η πορεία προς την ομαλοποίηση παραμένει γεμάτη εμπόδια. Εκτός από την ισραηλινή παρουσία, η Δαμασκός καλείται να διαχειριστεί την ενσωμάτωση των κουρδικών περιοχών, τη δυσαρέσκεια της μειονότητας των Δρούζων στα νότια, οι οποίοι ακόμη δεν έχουν αποδεχθεί την κεντρική εξουσία, αλλά και την ανάγκη ανοικοδόμησης μιας χώρας που έχει καταστραφεί από περισσότερο από μια δεκαετία πολέμου. Το στοίχημα είναι η οικοδόμηση μιας ενιαίας χώρας με πραγματικές εγγυήσεις δικαιωμάτων για όλες τις κοινότητες, σε ένα περιβάλλον που παραμένει ρευστό και επιρρεπές σε νέες εντάσεις.
