Η νύχτα που ο ΣΥΡΙΖΑ βρέθηκε στο χείλος του γκρεμού

Η αιφνίδια παραίτηση Φάμελλου άνοιξε έναν αγώνα δρόμου για τον έλεγχο των οργάνων, με την εσωκομματική αντιπολίτευση να επιμένει στη διεξαγωγή της Κεντρικής Επιτροπής και την αναπληρώτρια γραμματέα να την αναβάλλει – το πραγματικό διακύβευμα; Η επιβίωση ή η διάλυση του κόμματος

Το σημείο μηδέν

Η παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου δεν ήταν απλώς το τέλος μιας ηγετικής διαδρομής. Ήταν η σπίθα που πυροδότησε μια έκρηξη εσωτερικών αντιπαραθέσεων, φέρνοντας τον ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία μπροστά στο πιο κρίσιμο σταυροδρόμι της ιστορίας του. Αναμφίβολα, η αποχώρηση του προέδρου άφησε ένα κενό εξουσίας, το οποίο η εσωκομματική αντιπολίτευση επιχειρεί να καλύψει, προκαλώντας μια σύγκρουση που θυμίζει περισσότερο πολεμικό πεδίο παρά πολιτική διαδικασία. Η μάχη για τα ηνία έχει ξεκινήσει και το θέατρο των συνεδριάσεων έχει μετατραπεί σε πεδίο έντονων αντιπαραθέσεων.

Το σκηνικό που διαμορφώθηκε τις τελευταίες ώρες είναι χαοτικό. Από τη μία, η αναπληρώτρια γραμματέας Αναστασία Σαπουνά ανακοίνωσε την αναβολή της συνεδρίασης της Κεντρικής Επιτροπής, επικαλούμενη την ανάγκη συντεταγμένων διαδικασιών μετά την παραίτηση Φάμελλου. Από την άλλη, ο πρόεδρος της Επιτροπής Δεοντολογίας, Φώτης Κουβέλης, ξεκαθάρισε ότι η συνεδρίαση αποτελεί «καταστατική υποχρέωση», ανεξάρτητα από την απουσία του προέδρου. Πρόκειται για μια θεσμική σύγκρουση που απειλεί να αποσταθεροποιήσει κάθε έννοια τάξης στο κόμμα, με τον Παύλο Πολάκη να καλεί σε μαζική συμμετοχή και να καταγγέλλει «παράνομες ενέργειες» της γραμματείας.

Η μάχη για τη νομιμότητα

Η διαφωνία μεταξύ της αναπληρώτριας γραμματέα και της εσωκομματικής αντιπολίτευσης έχει πλέον λάβει διαστάσεις πολιτικής κρίσης. Ο κ. Πολάκης, μαζί με τον Νίκο Παππά και τη Ρένα Δούρου, επιμένουν ότι η συνεδρίαση της ΚΕ πρέπει να γίνει κανονικά, καθώς το αίτημα είχε υποβληθεί από το 25% των μελών, μια διαδικασία που δεν μπορεί να ακυρωθεί με μια μονομερή απόφαση. Όπως υποστηρίζουν, η αναπληρώτρια γραμματέας δεν διαθέτει την αρμοδιότητα να αναστείλει ένα όργανο που έχει συγκληθεί βάσει καταστατικού, ενώ το επιχείρημα της θεσμικής τάξης δεν ευσταθεί.

Από την άλλη πλευρά, η κ. Σαπουνά υπερασπίζεται την απόφασή της, υποστηρίζοντας ότι η αναβολή είναι αναγκαία για να δρομολογηθούν οι διαδικασίες εκλογής νέου προέδρου. Όπως ανακοίνωσε, η Πολιτική Γραμματεία θα συνεδριάσει τη Δευτέρα, με στόχο τον προγραμματισμό της ΚΕ για τις 18 Ιουλίου. Ωστόσο, η αντίπαλη πλευρά αμφισβητεί το κύρος αυτής της κίνησης, υποστηρίζοντας ότι η πραγματική πρόθεση είναι η παράταση της αβεβαιότητας και η αποτροπή της αλλαγής σελίδας.

Η πολιτική ατζέντα της αντιπολίτευσης

Ο κ. Πολάκης έχει ήδη ανακοινώσει το τρίπτυχο των στόχων της επικείμενης συνεδρίασης: πρώτον, την αλλαγή της πολιτικής απόφασης της προηγούμενης ΚΕ, ώστε ο ΣΥΡΙΖΑ να κατέβει στις εκλογές με σαφές προγραμματικό πλαίσιο και υπό το βάρος μιας ευρύτερης σύγκλισης. Δεύτερον, την επαναφορά του στην Κοινοβουλευτική Ομάδα, μια κίνηση που ο ίδιος θεωρεί αυτονόητη, καθώς η διαγραφή του έγινε υπό συνθήκες που δεν ισχύουν πλέον. Και τρίτον, την εκλογή νέου γραμματέα και τη συμπλήρωση της Πολιτικής Γραμματείας.

Ωστόσο, η υλοποίηση αυτών των στόχων προσκρούει σε σοβαρά εμπόδια. Η απαρτία της ΚΕ παραμένει αβέβαιη, καθώς τα μέλη της λεγόμενης «πλειοψηφίας» δηλώνουν ότι θα απέχουν, αμφισβητώντας τη νομιμότητα της συνεδρίασης. Παράλληλα, η επαναφορά του κ. Πολάκη στην ΚΟ απαιτεί την παρέμβαση του προέδρου της, μια θέση που παραμένει κενή. Ο δρόμος για την εκλογή νέου προέδρου της ΚΟ θα ανοίξει, πιθανότατα, μέσα στην εβδομάδα, με τους κ. Πολάκη και τη Ρένα Δούρου να θεωρούνται οι επικρατέστεροι διεκδικητές.

Το αβέβαιο μέλλον

Η κρίση στον ΣΥΡΙΖΑ δεν φαίνεται να έχει τέλος. Οι συνεχείς παραιτήσεις και η αδυναμία συναίνεσης δημιουργούν ένα κλίμα βαθιάς αβεβαιότητας, που απειλεί να οδηγήσει το κόμμα σε μια νέα φάση αποδυνάμωσης. Οι επόμενες ημέρες θα είναι κρίσιμες, καθώς η συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας τη Δευτέρα και η πιθανή σύγκληση της ΚΕ θα καθορίσουν αν ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορέσει να υπερβεί τις εσωτερικές του αντιθέσεις ή αν η πόλωση θα τον οδηγήσει σε ένα ακόμη στάδιο αποσύνθεσης.

Το διακύβευμα, ωστόσο, ξεπερνά τις προσωπικές φιλοδοξίες. Πρόκειται για την επιβίωση μιας πολιτικής παράταξης που κάποτε κυβέρνησε τη χώρα και τώρα παλεύει να βρει τον βηματισμό της. Η απάντηση στο ερώτημα αν ο ΣΥΡΙΖΑ θα καταφέρει να ξεπεράσει τη δοκιμασία αυτή θα δοθεί ίσως το Σάββατο, στις αίθουσες του ξενοδοχείου Wyndham, όπου τα μέλη της ΚΕ καλούνται να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων.

«Η συλλογή υπογραφών για τη σύγκληση της Κεντρικής Επιτροπής είναι απολύτως νόμιμη και με βάση το καταστατικό, αύριο θα γίνει όπως και δήποτε και παρά τις παράνομες ενέργειες της αναπληρώτριας γραμματέως» – ο Παύλος Πολάκης διαμηνύει ότι η μάχη δεν έχει τελειώσει

Η αντιπαράθεση έχει πλέον ξεπεράσει τα στενά όρια μιας απλής διαδικαστικής διαφωνίας. Είναι μια σύγκρουση που αντανακλά το βαθύτερο ερώτημα για το μέλλον του ΣΥΡΙΖΑ: θα καταφέρει να γίνει ο κεντρικός πόλος μιας προοδευτικής συμμαχίας ή θα συνεχίσει να καταναλώνεται από την εσωστρέφεια; Η απάντηση θα κριθεί τις επόμενες ώρες, σε ένα κλίμα όπου η αβεβαιότητα είναι το μόνο βέβαιο.