Χρωστάνε όλοι, ρυθμίζουν ελάχιστοι – και το κράτος σηκώνει τα χέρια ψηλά

Η τριμηνιαία έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους δείχνει μια χώρα όπου σχεδόν όλοι χρωστούν, αλλά κανείς δεν ρυθμίζει – και η αγορά το ξέρει

Ποιοι ρυθμίζουν τα χρέη τους και ποιοι απλώς περιμένουν

Τα νούμερα της ΑΑΔΕ μέχρι το τέλος Απριλίου δείχνουν 4.251.967 οφειλέτες. Ένας αριθμός που, αναμφίβολα, ζαλίζει. Το 98,67% των οφειλών κάτω των 50 ευρώ και το 88,31% των χρεών κάτω των 10.000 ευρώ προέρχεται από φυσικά πρόσωπα. Με άλλα λόγια, οι μικροοφειλέτες είναι αυτοί που γεμίζουν τις λίστες. Ωστόσο, όταν έρχεται η ώρα της ρύθμισης, η εικόνα αλλάζει δραματικά. Μόλις το 6,83% του πραγματικού ληξιπρόθεσμου υπολοίπου βρίσκεται σε ρύθμιση. Ένα ποσοστό που αντιστοιχεί σε 5,39 δισ. ευρώ. Όλοι οι υπόλοιποι; Απλώς περιμένουν.

Αξίζει να σημειωθεί ότι όσοι χρωστούν μέχρι 500 ευρώ ή πάνω από 50.000 ευρώ «δύσκολα» ρυθμίζουν τα χρέη τους. Οι μικροί, διότι θεωρούν ότι το ποσό είναι αμελητέο. Οι μεγάλοι, διότι πιθανότατα έχουν βρει άλλους τρόπους να διαχειρίζονται τις οφειλές τους. Αντιθέτως, τα νομικά πρόσωπα ρυθμίζουν σε υψηλότερο ποσοστό (27,09%) οφειλές από 10.001 έως 100.000 ευρώ. Και αυτό, αναμφίβολα, δείχνει ότι οι επιχειρήσεις έχουν μεγαλύτερο κίνητρο να τακτοποιήσουν τα χρέη τους – ή απλώς περισσότερα να χάσουν.

Το «προφίλ» του ιδιωτικού χρέους και η βόμβα των 114,5 δισ.

Το συνολικό ληξιπρόθεσμο υπόλοιπο στο τέλος του Απριλίου διαμορφώθηκε στα 114,57 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 3,77 δισ. σε σχέση με τον Απρίλιο του 2025. Μια αύξηση που, αναμφίβολα, δεν είναι καθόλου αθώα. Από αυτά, το 31,01% – δηλαδή 35,53 δισ. ευρώ – χαρακτηρίζονται ως ανεπίδεκτα είσπραξης. Το κράτος, με άλλα λόγια, σηκώνει τα χέρια ψηλά για ένα στα τρία ευρώ που του χρωστούν. Και αυτό δεν είναι απλώς ένα στατιστικό στοιχείο. Είναι μια παραδοχή αποτυχίας.

Όσον αφορά την προέλευση των χρεών, το 66,26% πηγάζει από φορολογικές οφειλές (52,37 δισ. ευρώ). Ο ΦΠΑ κατέχει τη μερίδα του λέοντος με 47,23% (24,74 δισ. ευρώ). Ακολουθεί ο φόρος εισοδήματος με 42,17%, ενώ οι φόροι στην περιουσία καταγράφουν χαμηλό ποσοστό 5,33%. Επιπλέον, τα πρόστιμα (φορολογικά και μη) αγγίζουν τα 17,45 δισ. ευρώ και οι μη φορολογικές οφειλές (δάνεια, δικαστικά έξοδα κλπ.) τα 9,20 δισ. ευρώ. Με άλλα λόγια, το ελληνικό κράτος είναι εγκλωβισμένο σε έναν φαύλο κύκλο: οι πολίτες χρωστούν, το κράτος δεν εισπράττει, και τα χρέη συσσωρεύονται.

Το παράδοξο των εισπράξεων

Λαμβάνοντας υπόψη ότι 8,15 δισ. ευρώ από τις φορολογικές οφειλές πηγάζουν από αφερέγγυους οφειλέτες και 17,28 δισ. ευρώ αφορούν οφειλές με λήξη δόσεων πέραν της τελευταίας δεκαετίας, απομένουν χρέη 26,95 δισ. ευρώ από τα οποία, σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, πηγάζει το 92,40% των εισπράξεων. Με άλλα λόγια, σχεδόν το σύνολο των εισπράξεων προέρχεται από μόλις το 34,10% του πραγματικού ληξιπρόθεσμου υπολοίπου. Ένα παράδοξο που δείχνει ότι η φορολογική διοίκηση κυνηγά τους «γνωστούς» οφειλέτες, ενώ η μεγάλη μάζα των χρεών παραμένει ανέγγιχτη.

Συνεπώς, η εικόνα που προκύπτει είναι αυτή μιας οικονομίας που πατάει σε πηλό. Οι πολίτες χρωστούν, οι επιχειρήσεις χρωστούν, το κράτος δεν εισπράττει. Και οι ρυθμίσεις, όσο κι αν διαφημίζονται, παραμένουν αναποτελεσματικές. Το ιδιωτικό χρέος δεν είναι απλώς ένα οικονομικό μέγεθος. Είναι μια ωρολογιακή βόμβα που κάποια στιγμή θα εκραγεί. Και όταν εκραγεί, κανείς δεν θα μπορεί να πει ότι δεν το ήξερε.

«Σχεδόν το σύνολο των εισπράξεων προέρχεται από μόλις το 34,10% του πραγματικού ληξιπρόθεσμου υπολοίπου. Η μεγάλη μάζα των χρεών παραμένει ανέγγιχτη.»