7 Ιουλίου 2026
Το δημόσιο χρέος της Γαλλίας έφτασε το 117,5% του ΑΕΠ – οι τόκοι «τρώνε» τον προϋπολογισμό, οι επενδυτές ανησυχούν και η πολιτική σκηνή παραμένει διχασμένη
Το βουνό που μεγαλώνει
Η Γαλλία βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα δημοσιονομικό τέρας που αρνείται να συρρικνωθεί. Το δημόσιο χρέος της χώρας ξεπέρασε τα 3,5 τρισεκατομμύρια ευρώ το πρώτο τρίμηνο του έτους, φτάνοντας το 117,5% του ΑΕΠ – ένα επίπεδο που θυμίζει τις πιο σκοτεινές στιγμές της πανδημίας. Σε αντίθεση με τις υπόλοιπες χώρες της ευρωζώνης, η Γαλλία δεν κατάφερε να μειώσει το χρέος της μετά την πανδημία. Αντιθέτως, συνεχίζει να το φουσκώνει, και οι προβλέψεις είναι απογοητευτικές.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η χώρα κινδυνεύει να παγιδευτεί σε έναν φαύλο κύκλο. Το «φαινόμενο χιονοστιβάδας» είναι ορατό: το μέσο επιτόκιο που πληρώνει το γαλλικό κράτος για τα ομόλογά του υπερβαίνει την οικονομική ανάπτυξη, γεγονός που αυξάνει το χρέος ακόμα περισσότερο. Χωρίς πρωτογενή πλεονάσματα, η κατάσταση θα επιδεινωθεί ραγδαία.
«Εάν δεν γίνει τίποτα, το δημόσιο χρέος θα μπορούσε να φτάσει το 203% του ΑΕΠ έως το 2050», προειδοποίησε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΟΣΑ.
Το βάρος των τόκων που ασφυκτιά
Οι πληρωμές τόκων αποτελούν πλέον τη μεγαλύτερη τρύπα στον γαλλικό προϋπολογισμό. Πέρυσι έφτασαν τα 66 δισεκατομμύρια ευρώ – μια απόσταση που ξεπερνά τις δαπάνες για την εκπαίδευση και την άμυνα. Σύμφωνα με το Ελεγκτικό Συνέδριο, το ποσό αυτό θα μπορούσε να εκτοξευθεί κοντά στα 100 δισεκατομμύρια έως το 2029, αν συνεχιστεί η αναχρηματοδότηση του παλιού, χαμηλότοκου χρέους με νέο, ακριβότερο δανεισμό.
Η ανώτερη ελεγκτής του Γαλλικού Ελεγκτικού Συνεδρίου, Καρίν Κάμπι, ήταν κατηγορηματική: «Αν δεν είμαστε σε θέση, κινδυνεύουμε κυριολεκτικά να ασφυκτιάσουμε υπό το βάρος των τόκων». Η προειδοποίηση αυτή δεν αφορά μόνο το οικονομικό κόστος, αλλά και την ικανότητα του κράτους να χρηματοδοτεί βασικές λειτουργίες του.
ΤΑ ΑΝΗΣΥΧΗΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ:
- 3,5 τρισ. ευρώ το δημόσιο χρέος – 117,5% του ΑΕΠ.
- 66 δισ. ευρώ οι ετήσιες πληρωμές τόκων – πιθανότατα 100 δισ. έως το 2029.
- 203% του ΑΕΠ η εκτίμηση του ΟΟΣΑ για το χρέος έως το 2050.
- Η Γαλλία παραμένει η μόνη χώρα της ευρωζώνης που δεν μείωσε το χρέος της μετά την πανδημία.
- Η προειδοποίηση: «Κίνδυνος ασφυξίας υπό το βάρος των τόκων».
Πολιτική αδράνεια ενόψει εκλογών
Η μεγαλύτερη πρόκληση, ωστόσο, είναι πολιτική. Το γαλλικό κοινοβούλιο βρίσκεται σε βαθύ διχασμό μετά τις πρόωρες εκλογές του 2024, και οι κυβερνήσεις μειοψηφίας αγωνίζονται να περάσουν έστω και έναν προϋπολογισμό. Η αβεβαιότητα αυτή εκτοξεύει το κόστος δανεισμού, καθώς οι επενδυτές ζητούν υψηλότερα επιτόκια για να αναλάβουν τον κίνδυνο.
Ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027, οι κεντρώοι υποψήφιοι Εντουάρ Φιλίπ και Γκαμπριέλ Ατάλ θέτουν τη δημοσιονομική πειθαρχία στο επίκεντρο των εκστρατειών τους. Ωστόσο, η αντιπολίτευση, συμπεριλαμβανομένου του Εθνικού Συναγερμού της Λεπέν, κατηγορεί την κυβέρνηση για ανεπάρκεια. Η Morgan Stanley ήδη συνιστά στους πελάτες της να μειώσουν την έκθεσή τους στο γαλλικό χρέος – ένα ακόμη καμπανάκι που η κυβέρνηση δεν μπορεί να αγνοήσει.
«Όσο περισσότερο περιμένουμε, τόσο πιο οδυνηρές θα είναι οι συνέπειες», προειδοποίησε ο βουλευτής του Εθνικού Συναγερμού, Κεβάν Μωβιέ.
