Η Ελλάδα στη Σύνοδο της Άγκυρας – με την ασπίδα των 3,6% στις αμυντικές δαπάνες

Ο πρωθυπουργός μεταβαίνει στην τουρκική πρωτεύουσα για τις εργασίες της Συμμαχίας – η Αθήνα προσέρχεται με την αυτοπεποίθηση ενός συμμάχου που έχει ήδη υπερβεί τους στόχους του 2025

Το ραντεβού της Άγκυρας

Μια χρονιά μετά τη Σύνοδο της Χάγης, οι ηγέτες του ΝΑΤΟ συναντώνται ξανά, αυτή τη φορά στην Άγκυρα, σε ένα κρίσιμο ραντεβού που θα κρίνει την πορεία της Συμμαχίας την επόμενη δεκαετία. Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται η αξιολόγηση της προόδου των κρατών-μελών ως προς τη δέσμευση για αμυντικές δαπάνες ύψους 5% του ΑΕΠ έως το 2035. Ωστόσο, η συγκυρία είναι ιδιαίτερα φορτισμένη: ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται, οι γεωπολιτικές ισορροπίες αλλάζουν και η Ευρώπη καλείται να αναλάβει μεγαλύτερο μερίδιο της συλλογικής άμυνας.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει στην Τουρκία, όπου δεν έχει προγραμματιστεί συνάντησή του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, σύμφωνα με πληροφορίες. Παρ’ όλα αυτά, η ελληνική παρουσία στη Σύνοδο αναμένεται να έχει ιδιαίτερο βάρος, καθώς η χώρα μας συγκαταλέγεται πλέον στις πέντε χώρες της Συμμαχίας που έχουν ήδη επιτύχει τον στόχο του 3,5% του ΑΕΠ για τις αμιγώς αμυντικές δαπάνες – και μάλιστα τον έχουν ξεπεράσει.

Τα νούμερα που μιλούν από μόνα τους

Οι αριθμοί είναι αποκαλυπτικοί. Οι ελληνικές αμυντικές δαπάνες για το 2026 εκτιμώνται σε 3,6% του ΑΕΠ, έναντι 2,75% το 2025 και 2,74% το 2024. Η άνοδος αυτή δεν είναι τυχαία. Εντάσσεται στο δωδεκαετές πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεων ύψους 25 δισ. ευρώ και στην «Ατζέντα 2030» του υπουργού Άμυνας, Νίκου Δένδια. Η Ελλάδα, μαζί με την Πολωνία, την Εσθονία, τη Λετονία και τη Λιθουανία, απαρτίζει τον σκληρό πυρήνα των χωρών που υπερβαίνουν συστηματικά τις νατοϊκές δεσμεύσεις.

Το πλαίσιο της συμμαχικής δέσμευσης προβλέπει 3,5% για αμιγώς στρατιωτικές δαπάνες και 1,5% για ευρύτερες επενδύσεις σε ασφάλεια και άμυνα. Η Ελλάδα, ωστόσο, έχει ήδη καλύψει και το επιπλέον σκέλος, γεγονός που της προσδίδει ένα ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί στη συζήτηση για τον δικαιότερο επιμερισμό των αμυντικών βαρών. Αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμη και κατά τη διάρκεια της δημοσιονομικής κρίσης, η χώρα μας συνέχιζε να υπερβαίνει τον προηγούμενο στόχο του 2%, σε αντίθεση με πολλές άλλες χώρες της Συμμαχίας.

Η ευρωπαϊκή διάσταση και ο ρόλος του Μητσοτάκη

Ο πρωθυπουργός υπήρξε από τους πρώτους Ευρωπαίους ηγέτες που υπογράμμισαν την ανάγκη για αυξημένες ευρωπαϊκές αμυντικές δαπάνες. Στο πλαίσιο αυτό, η θέση της Αθήνας είναι σαφής: μια ισχυρότερη αμυντικά Ευρώπη δεν αποτελεί ανταγωνιστή για τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά έναν πιο αξιόπιστο εταίρο. Η Ελλάδα υποστηρίζει τη δημιουργία νέων ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων, συμπεριλαμβανομένου του κοινού δανεισμού για την άμυνα.

Το βράδυ της Τρίτης, οι ηγέτες θα συμμετάσχουν σε επίσημο δείπνο που θα παραθέσει ο Τούρκος πρόεδρος, με τη συμμετοχή του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, της Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθώς και των προέδρων της Ουκρανίας και της Νότιας Κορέας. Το πρόγραμμα της Συνόδου αναμένεται να είναι πυκνό, με τη συζήτηση για την Ουκρανία, την ενεργειακή ασφάλεια και την ανατολική πτέρυγα της Συμμαχίας να βρίσκονται ψηλά στην ατζέντα.

«Μια ισχυρότερη αμυντικά Ευρώπη δεν λειτουργεί ανταγωνιστικά προς τις ΗΠΑ, αλλά αποτελεί έναν ισχυρότερο εταίρο, συμβάλλοντας σε ένα ισχυρότερο ΝΑΤΟ», τονίζουν κυβερνητικοί κύκλοι, αποτυπώνοντας τη σταθερή ελληνική γραμμή.