Για πρώτη φορά μετά από 14 χρόνια, η Σερβία αλλάζει χέρια. Ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς παραδέχθηκε την ήττα του, η «Φοιτητική Λίστα» εξασφαλίζει αυτοδυναμία και οι Βρυξέλλες σπεύδουν να ανοίξουν την πόρτα της ΕΕ, μιλώντας για «νέο κεφάλαιο».
NEWSROOM | 26.10.2026 Διεθνή
Η Σερβία ξύπνησε σε ένα πολιτικό τοπίο που έμοιαζε αδιανόητο πριν από λίγους μήνες. Σύμφωνα με τα στοιχεία της IPSOS, που αντιπροσωπεύουν το 96% των ψηφοδελτίων, ο συνδυασμός «Φοιτητική Λίστα – Οι φοιτητές νικούν!» έλαβε το 52,9% των ψήφων και εξασφαλίζει 140 έδρες από τις 250 του κοινοβουλίου. Ο συνασπισμός «Ενωμένη Σερβία – Αλεξάνταρ Βούτσιτς» συγκεντρώνει 38,8% και 104 έδρες, ενώ τα μειονοτικά κόμματα μοιράζονται τις υπόλοιπες έξι.
Ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς παραδέχθηκε την ήττα του πριν ακόμη ανακοινωθούν τα επίσημα αποτελέσματα, κάνοντας λόγο για «επικύρωση μιας επανάστασης». Η ΕΕ έσπευσε να συγχαρεί τη «Φοιτητική Λίστα» και να ανοίξει την πόρτα για ενταξιακές μεταρρυθμίσεις.
Το τέλος μιας εποχής και το «όχι» του Βούτσιτς
Ο ίδιος ο Βούτσιτς, μιλώντας στο εκλογικό του επιτελείο, παραδέχθηκε την ήττα πριν ακόμη ανακοινωθούν τα επίσημα τελικά αποτελέσματα. «Με βάση το δείγμα, είναι σαφές ότι χάσαμε αυτές τις εκλογές», δήλωσε, προσθέτοντας ότι η «Φοιτητική Λίστα» θα λάβει μεταξύ 135 και 140 εδρών, ενώ ο δικός του συνασπισμός περίπου 105. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη εκλογική ανατροπή στη Σερβία από το 2012, όταν το Σερβικό Προοδευτικό Κόμμα (SNS) ανέλαβε την εξουσία.
Ο Βούτσιτς δεν περιορίστηκε στην παραδοχή της ήττας. Απέδωσε το αποτέλεσμα σε «ξένη στήριξη» προς το κίνημα των φοιτητών, κάνοντας λόγο για «επικύρωση μιας επανάστασης». Η στάση του, ωστόσο, διευκόλυνε μια ομαλή μετάβαση, καθώς ανακοίνωσε το αποτέλεσμα πριν από την επίσημη καταμέτρηση, ώστε να αποφευχθεί η αβεβαιότητα.
Το Σοσιαλιστικό Κόμμα Σερβίας, το οποίο ίδρυσε ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, δεν θα εκπροσωπηθεί για πρώτη φορά στην ιστορία του στο κοινοβούλιο, καθώς δεν ξεπέρασε το όριο του 3%.
Οι δρόμοι του Βελιγραδίου και το τέλος της «κατασκήνωσης»
Η νίκη πυροδότησε μαζικούς πανηγυρισμούς. Χιλιάδες πολίτες κατέκλυσαν τους κεντρικούς δρόμους και τις πλατείες κρατώντας σερβικές σημαίες. Στο Βελιγράδι, πλήθος συγκεντρώθηκε στην πλατεία «Σλάβια», όπου τα προηγούμενα δύο χρόνια οι φοιτητές πραγματοποιούσαν τις συγκεντρώσεις τους.
Η ένταση της αλλαγής φάνηκε και έξω από το προεδρικό μέγαρο. Πολίτες απέσυραν τα μεταλλικά κιγκλιδώματα και διέλυσαν τις σκηνές των υποστηρικτών του Βούτσιτς, που βρίσκονταν εκεί για 16 μήνες. Μία σκηνή πυρπολήθηκε. Οι ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις που ήταν παρούσες δεν παρενέβησαν και αποχώρησαν από το κέντρο της πόλης λίγο πριν τα μεσάνυχτα.
Στο Νόβι Σαντ, ακτιβιστές αφαίρεσαν από κεντρικό κτίριο ένα πανό με τη φωτογραφία του Βόισλαβ Σέσελι και το σύνθημα «Πατρίδα μας η Σερβία – Μητέρα μας η Ρωσία». Εκπρόσωποι της «Φοιτητικής Λίστας» κάλεσαν τους υποστηρικτές τους να γιορτάσουν «αξιοπρεπώς» και να μην απαντούν σε προβοκάτσιες.
Η ΕΕ ανοίγει την πόρτα: «Ένα νέο κεφάλαιο μπορεί να ξεκινήσει»
Τα πρώτα συγχαρητήρια από το εξωτερικό ήρθαν από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, και η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, σε κοινή τους δήλωση, συνεχάρησαν τη «Φοιτητική Λίστα» και επιβεβαίωσαν την ετοιμότητα των ευρωπαϊκών θεσμών να στηρίξουν τη Σερβία στην πορεία της προς την ΕΕ.
«Είμαστε έτοιμοι να υποστηρίξουμε μεταρρυθμίσεις στους τομείς του κράτους δικαίου, της ελευθερίας των μέσων ενημέρωσης, της καταπολέμησης της διαφθοράς και των ισχυρών δημοκρατικών θεσμών», ανέφεραν, δεσμευόμενοι να συνεργαστούν για «το ευρωπαϊκό μέλλον της Σερβίας».
Η Ευρωπαία Επίτροπος Διεύρυνσης, Μάρτα Κος, ήταν ακόμη πιο σαφής: «Ένα νέο κεφάλαιο μπορεί να ξεκινήσει για τη Σερβία. Η πόρτα της ΕΕ είναι ανοιχτή και είμαστε έτοιμοι να προχωρήσουμε μαζί».
Τι σημαίνει η αλλαγή
Η νίκη της «Φοιτητικής Λίστας» δεν είναι απλώς μια εκλογική ανατροπή. Είναι το αποτέλεσμα σχεδόν δύο ετών διαδηλώσεων που ξεκίνησαν μετά την κατάρρευση στέγαστρου σε σιδηροδρομικό σταθμό στο Νόβι Σαντ τον Νοέμβριο του 2024, που στοίχισε τη ζωή σε 16 ανθρώπους. Το κίνημα, που δεν είχε επίσημο αρχηγό, κατάφερε να γίνει η σοβαρότερη απειλή για τον Βούτσιτς από το 2012.
Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν η «Φοιτητική Λίστα» θα μπορέσει να μετατρέψει την εκλογική νίκη σε πραγματική πολιτική αλλαγή, και αν η ΕΕ θα τηρήσει τις υποσχέσεις της για στήριξη των μεταρρυθμίσεων. Αυτό που είναι βέβαιο είναι ότι η Σερβία αλλάζει πορεία, και μαζί της αλλάζει και η γεωπολιτική ισορροπία στα Βαλκάνια.
