Το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης ετοιμάζει τον Ενιαίο Κόμβο Ακινήτων, μια κεντρική ψηφιακή υποδομή που θα συγκεντρώνει σε έναν «φάκελο» τα πάντα για κάθε ακίνητο: φορολογικά στοιχεία, μισθώσεις, πολεοδομικά δεδομένα, ενεργειακά πιστοποιητικά, ηλεκτροδότηση, δημοτικά τέλη. Προϋπολογισμός 3,72 εκατομμύρια ευρώ, προθεσμία υποβολής προτάσεων η 30η Νοεμβρίου 2026. Το έργο έρχεται ως συμπληρωματικό «κομμάτι» του ΜΙΔΑ, που παραπέμπεται για μετά τις εκλογές. Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα ζητά «σαφείς διατυπώσεις» και βάζει «κόκκινες γραμμές» για την πρόσβαση στα προσωπικά δεδομένα.
Γιώργος Πετρίδης | 29.09.2026 Οικονομία
Ένα νέο ψηφιακό εργαλείο βρίσκεται στα σκαριά από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Πρόκειται για τον Ενιαίο Κόμβο Ακινήτων (ΕΚΑ), μια κεντρική ψηφιακή υποδομή που φιλοδοξεί να συγκεντρώσει σε έναν «φάκελο» τα πάντα για κάθε ακίνητο της χώρας. Ο προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται σε 3,72 εκατομμύρια ευρώ, ενώ η πρόσκληση για την υποβολή προτάσεων από φορείς της αγοράς λήγει στις 30 Νοεμβρίου 2026.
Σύμφωνα με την πρόσκληση του υπουργείου, ο ΕΚΑ θα αποτελέσει μια ολοκληρωμένη ψηφιακή υποδομή που «θα συγκεντρώνει, θα συστηματοποιεί και θα ενσωματώνει ψηφιακή πληροφορία που τηρείται από διαφορετικούς φορείς του Δημόσιου και Ιδιωτικού Τομέα και αφορά συνολικά στα στοιχεία των ακινήτων της χώρας (κτίρια, οικόπεδα κ.λπ.) καθώς και στοιχεία της εκμετάλλευσής τους (π.χ. ενεργειακές και τηλεπικοινωνιακές υποδομές, ενοικιάσεις, φορολογικές υποχρεώσεις κ.λπ.)».
Τι θα περιέχει ο ψηφιακός φάκελος
Ο Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων θα αντλεί δεδομένα από ένα ευρύ φάσμα πηγών. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, θα συνδεθεί με το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το Ελληνικό Κτηματολόγιο, τις πολεοδομικές υπηρεσίες, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, τον ΔΕΔΔΗΕ και τους ΟΤΑ.
Στον φάκελο κάθε ακινήτου θα ενσωματώνονται πληροφορίες για:
• Κτηματολογικά και ιδιοκτησιακά στοιχεία, όπως ο ΚΑΕΚ και τα όρια του ακινήτου
• Πολεοδομικά δεδομένα, όπως οικοδομικές άδειες και όροι δόμησης
• Φορολογικά στοιχεία, όπως Ε9, ΕΝΦΙΑ και τυχόν οφειλές
• Μισθώσεις, τόσο βραχυχρόνιες όσο και μακροχρόνιες
• Ενεργειακά πιστοποιητικά και στοιχεία κατανάλωσης
• Ηλεκτροδότηση, ύδρευση και τηλεπικοινωνιακές συνδέσεις
• Δημοτικά τέλη και λοιπές τοπικές υποχρεώσεις
Ο στόχος, όπως αναφέρεται στην πρόσκληση, είναι «η ενίσχυση της διαφάνειας και της αξιοπιστίας στην αγορά ακινήτων, η διευκόλυνση των συναλλαγών και των δημοσίων υπηρεσιών, καθώς και η υποστήριξη της επιχειρηματικότητας και της καινοτομίας μέσω ανοιχτών δεδομένων και εργαλείων ανάλυσης».
Η σχέση με το ΜΙΔΑ και η χρονική μετάθεση
Ο Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων δεν είναι ένα μεμονωμένο έργο. Λειτουργεί ως συμπληρωματικό «κομμάτι» του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το οποίο σχεδιάζεται από την ΑΑΔΕ. Το ΜΙΔΑ θα αποτελέσει τη βάση για την καταγραφή της ακίνητης περιουσίας, ενώ ο ΕΚΑ θα αξιοποιήσει τα δεδομένα του, διευρύνοντας το πεδίο εφαρμογής τους.
Η ολοκλήρωση του ΜΙΔΑ, ωστόσο, μετατίθεται για μετά τις εθνικές εκλογές. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, παραμένουν τεχνικά και λειτουργικά ζητήματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν πριν από την πλήρη ενεργοποίησή του. Ο ΕΚΑ, από την πλευρά του, αναμένεται να καλύψει το κενό, προσφέροντας μια ευρύτερη «ομπρέλα» δεδομένων.
Οι «κόκκινες γραμμές» της Αρχής Προστασίας Δεδομένων
Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ) εξέτασε το σχέδιο νόμου για τη σύσταση του Ενιαίου Κόμβου Ακινήτων και διατύπωσε σειρά παρατηρήσεων. Σύμφωνα με τη γνωμοδότησή της, η Αρχή δεν αμφισβητεί τη δημιουργία του ΕΚΑ, αλλά ζητά μεγαλύτερη σαφήνεια ως προς το είδος των δεδομένων που θα συλλέγονται και τον τρόπο πρόσβασης σε αυτά.
Σύμφωνα με τη γνωμοδότηση, θεωρούνται «υπερβολικά αόριστες» διατυπώσεις όπως «προσωπικά στοιχεία» και «λοιπές πληροφορίες» που μπορεί να προκύπτουν από τις επιμέρους πηγές δεδομένων. Η Αρχή ζητά να προσδιοριστεί με σαφήνεια ποια δεδομένα είναι απαραίτητα για την επίτευξη των σκοπών του ΕΚΑ και ποια μπορούν να εξαιρεθούν.
Παράλληλα, η ΑΠΔΠΧ θέτει «κόκκινες γραμμές» για την πρόσβαση τρίτων στα δεδομένα. Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου, μέσω του Κόμβου είναι δυνατή η αναζήτηση πιστοποιητικών, αντιγράφων ή ανωνυμοποιημένων αναφορών. Η Αρχή ζητά να διασφαλιστεί ότι η πρόσβαση σε προσωπικά δεδομένα θα γίνεται μόνο με τη συγκατάθεση των ιδιοκτητών και για συγκεκριμένους σκοπούς.
Σύμφωνα με το άρθρο 9 του σχεδίου νόμου, ο ΕΚΑ «δεν αρχειοθετεί και δεν αποθηκεύει τα προσωπικά αλλά και εν γένει τα δεδομένα που συλλέγονται». Αυτό σημαίνει ότι ο Κόμβος λειτουργεί ως ενδιάμεσος που αντλεί δεδομένα σε πραγματικό χρόνο από τα επιμέρους συστήματα, χωρίς να τα αποθηκεύει κεντρικά. Πρόκειται για μια αρχιτεκτονική που, σύμφωνα με τους σχεδιαστές, περιορίζει τους κινδύνους διαρροής δεδομένων.
Το «Μεγάλο Αδελφάκι» και οι ανησυχίες
Ο χαρακτηρισμός «Μεγάλος Αδελφός» που χρησιμοποιείται σε ορισμένα δημοσιεύματα αποτυπώνει μια ευρύτερη ανησυχία: ότι η συγκέντρωση τόσο μεγάλου όγκου πληροφοριών για κάθε ακίνητο — και, κατ’ επέκταση, για κάθε ιδιοκτήτη — μπορεί να οδηγήσει σε καταστάσεις υπερβολικής επιτήρησης. Η απάντηση του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης είναι ότι ο ΕΚΑ δεν αποθηκεύει δεδομένα, αλλά λειτουργεί ως κόμβος διασύνδεσης, επιτρέποντας την άντληση πληροφοριών από τα αρμόδια μητρώα τη στιγμή που ζητούνται.
Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων, ωστόσο, επισημαίνει ότι ακόμη και η διασύνδεση συστημάτων μπορεί να δημιουργήσει κινδύνους, αν δεν συνοδεύεται από αυστηρούς κανόνες πρόσβασης και ελέγχου. Η συζήτηση για το τελικό πλαίσιο λειτουργίας του ΕΚΑ αναμένεται να συνεχιστεί το επόμενο διάστημα, με τις προτάσεις των φορέων να υποβάλλονται έως τις 30 Νοεμβρίου 2026.
Τι σημαίνει για τον πολίτη
Για τον πολίτη, ο Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων υπόσχεται λιγότερη γραφειοκρατία. Αντί να συγκεντρώνει δικαιολογητικά από διαφορετικές υπηρεσίες — Κτηματολόγιο, εφορία, πολεοδομία, δήμο, ΔΕΔΔΗΕ — θα μπορεί να αντλεί τα απαραίτητα στοιχεία από ένα σημείο. Αυτό αναμένεται να επιταχύνει τις μεταβιβάσεις ακινήτων, να διευκολύνει τη σύναψη μισθώσεων και να μειώσει τον χρόνο διεκπεραίωσης υποθέσεων στις δημόσιες υπηρεσίες.
Για τους επαγγελματίες του κλάδου — μεσίτες, δικηγόρους, συμβολαιογράφους, κατασκευαστές — ο Κόμβος θα παρέχει ένα ενιαίο σημείο πρόσβασης σε πληροφορίες που σήμερα απαιτούν χωριστές διαδικασίες. Παράλληλα, τα ανοιχτά δεδομένα και τα εργαλεία ανάλυσης που θα διατεθούν μέσω του ΕΚΑ αναμένεται να στηρίξουν την επιχειρηματικότητα και την καινοτομία στον τομέα του real estate.
Για την αγορά ακινήτων συνολικά, η διαφάνεια που υπόσχεται ο ΕΚΑ μπορεί να λειτουργήσει ως ανάχωμα σε φαινόμενα όπως οι ελληνοποιήσεις, οι «μαϊμού» τίτλοι ιδιοκτησίας και οι στρεβλώσεις στις τιμές. Το αν θα το πετύχει θα εξαρτηθεί από την υλοποίηση — και από το κατά πόσο οι «κόκκινες γραμμές» της Αρχής Προστασίας Δεδομένων θα ενσωματωθούν στον τελικό σχεδιασμό.
Οι προτάσεις από φορείς της αγοράς για την ανάληψη του έργου υποβάλλονται έως τις 30 Νοεμβρίου 2026. Ακολούθως, θα ξεκινήσει η φάση υλοποίησης, με τον αρχικό σχεδιασμό να προβλέπει την ενεργοποίηση επιμέρους λειτουργιών μέσα στο 2026 και την πλήρη λειτουργία του Κόμβου το επόμενο διάστημα.
Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό δεν είναι αν ο Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων θα γίνει πραγματικότητα — η χρηματοδότηση έχει εξασφαλιστεί και η πρόσκληση έχει δημοσιευτεί. Είναι αν θα καταφέρει να ισορροπήσει ανάμεσα στην ψηφιακή διαφάνεια και την προστασία των προσωπικών δεδομένων — και αν οι πολίτες θα τον εμπιστευτούν ως εργαλείο, όχι ως απειλή.
