Η ΑΑΔΕ μετέθεσε την προθεσμία υποβολής της αίτησης για το ειδικό καθεστώς φορολόγησης από τις 31 Μαρτίου στις 31 Οκτωβρίου και άλλαξε τον χρόνο πληρωμής του φόρου στο τέλος Δεκεμβρίου. Πάνω από 1.700 συνταξιούχοι του εξωτερικού έχουν ήδη καταθέσει αίτηση — περίπου 1.000 εγκρίθηκαν. Ποιοι κερδίζουν, ποιοι χάνουν το καθεστώς και τι πρέπει να προσέξουν όσοι σκέφτονται να μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα.
Γιώργος Πετρίδης | 28.09.2026 Οικονομία
Η Ελλάδα διεκδικεί μια θέση στην αγορά των ευρωπαίων συνταξιούχων. Το εργαλείο είναι ένας σταθερός φορολογικός συντελεστής 7% για τα εισοδήματα που προκύπτουν στο εξωτερικό — ποσοστό που σε χώρες όπως η Γερμανία, η Ολλανδία ή το Ηνωμένο Βασίλειο φτάνει ακόμη και το 40%. Το εμπόδιο ήταν πάντα η διαδικασία: στενές προθεσμίες, σύνθετα δικαιολογητικά, ασάφεια στους χρόνους. Με την απόφαση Α.1192/2026 του διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή, η Αθήνα επιχειρεί να λύσει και τα τρία.
Η αλλαγή που τραβά την προσοχή είναι η παράταση της προθεσμίας υποβολής αίτησης από τις 31 Μαρτίου στις 31 Οκτωβρίου. Δεν είναι μια τυπική διαδικαστική διόρθωση. Είναι η αναγνώριση ενός πραγματικού προβλήματος: ότι η συγκέντρωση φορολογικών και ασφαλιστικών εγγράφων από ξένες αρχές απαιτεί χρόνο, και ότι ένα τρίμηνο δεν αρκεί για να ολοκληρωθεί μια διαδικασία που εκτείνεται σε δύο τουλάχιστον χώρες.
Ποιοι ωφελούνται και ποιοι προλαβαίνουν
Το καθεστώς του άρθρου 5Β του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος απευθύνεται σε συνταξιούχους που μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα, υπό δύο βασικές προϋποθέσεις: να μην ήταν φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας για πέντε από τα έξι προηγούμενα έτη, και να προέρχονται από χώρα με την οποία η Ελλάδα έχει συμφωνία διοικητικής συνεργασίας σε φορολογικά θέματα. Ο φόρος που πληρώνουν είναι 7% επί των εισοδημάτων τους από το εξωτερικό. Για τα εισοδήματα που αποκτούν στην Ελλάδα, φορολογούνται με τις γενικές διατάξεις.
Η νέα ρύθμιση δίνει περιθώριο ακόμη και σε όσους δεν έχουν έτοιμο τον πλήρη φάκελο. Η αίτηση μπορεί να υποβληθεί χωρίς όλα τα δικαιολογητικά, τα οποία μπορούν να προσκομιστούν έως τις 30 Νοεμβρίου. Πρόκειται για μια «δεύτερη ευκαιρία» για όσους βρίσκονται στη διαδικασία συλλογής εγγράφων από ασφαλιστικά ταμεία του εξωτερικού, τα οποία συχνά ανταποκρίνονται με καθυστερήσεις εβδομάδων ή μηνών.
Οι εγκρίσεις που έχουν ήδη δοθεί — περίπου 1.000 από 1.700 αιτήσεις — προέρχονται κυρίως από τη Βόρεια και Δυτική Ευρώπη: το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ολλανδία και τις σκανδιναβικές χώρες, ενώ αυξημένο ενδιαφέρον καταγράφεται και από Αμερικανούς συνταξιούχους. Οι αριθμοί δεν είναι εντυπωσιακοί, αλλά δείχνουν μια σταθερή τάση: η Ελλάδα αρχίζει να θεωρείται προορισμός, όχι απλώς τόπος καταγωγής.
Η αλλαγή που λίγοι πρόσεξαν — η πληρωμή του φόρου
Η δεύτερη σημαντική αλλαγή δεν αφορά το ύψος του φόρου — αυτό παραμένει αμετάβλητο στο 7% — αλλά τον χρόνο καταβολής του. Μέχρι σήμερα, ο φόρος έπρεπε να καταβληθεί εφάπαξ έως τον Ιούλιο. Με τη νέα ρύθμιση, η προθεσμία μετατίθεται στην τελευταία εργάσιμη ημέρα του Δεκεμβρίου. Πρόκειται για μια διευκόλυνση που δίνει στους φορολογούμενους πέντε επιπλέον μήνες για να προγραμματίσουν τη ρευστότητά τους.
Η αλλαγή αυτή έχει και μια λιγότερο προφανή διάσταση. Ο φόρος δεν μπορεί να συμψηφιστεί με άλλες φορολογικές υποχρεώσεις ούτε να ενταχθεί σε ρύθμιση δόσεων. Καταβάλλεται εφάπαξ. Με τη μετάθεση της προθεσμίας, οι φορολογούμενοι αποκτούν μεγαλύτερο χρονικό παράθυρο για να συγκεντρώσουν το ποσό, χωρίς να χάνουν το καθεστώς.
Η τρίτη αλλαγή είναι τεχνικής φύσης αλλά κρίσιμη: η αρμόδια υπηρεσία για την εξέταση της αίτησης ορίζεται με βάση τη διεύθυνση του φορολογούμενου. Το ΚΕΦΟΔΕ Αττικής καλύπτει την Περιφέρεια Αττικής και τις νήσους Κέα, Κύθνο, Άνδρο και Μήλο, ενώ το ΚΕΦΟΔΕ Θεσσαλονίκης καλύπτει την υπόλοιπη επικράτεια. Η εξέταση γίνεται εντός 60 ημερών, με καταληκτική ημερομηνία έκδοσης απόφασης την τελευταία εργάσιμη του Δεκεμβρίου.
Η παγίδα που κοστίζει το καθεστώς
Η πιο κρίσιμη παράμετρος για όσους ενταχθούν στο καθεστώς δεν αφορά την αίτηση αλλά τη συνέχεια. Εάν ο φόρος δεν εξοφληθεί έως το τέλος Δεκεμβρίου, ο φορολογούμενος παύει αυτομάτως να υπάγεται στο ειδικό καθεστώς και φορολογείται πλέον με τις γενικές διατάξεις για το παγκόσμιο εισόδημά του. Πρόκειται για μια αυστηρή ρήτρα που δεν επιδέχεται εξαιρέσεις ή παρατάσεις, και που καθιστά τη διαχείριση ρευστότητας κρίσιμη για όσους βασίζονται σε συντάξεις του εξωτερικού.
Σε περίπτωση που έχει ήδη καταβληθεί φόρος στη χώρα προέλευσης της σύνταξης, είναι δυνατή η έκπτωσή του από τον ελληνικό φόρο, έως το αντίστοιχο ύψος, εφόσον προβλέπεται από τη σχετική Σύμβαση Αποφυγής Διπλής Φορολογίας. Αυτή η πρόβλεψη, αν και τεχνική, μπορεί να μειώσει ουσιαστικά την τελική επιβάρυνση.
Πώς υποβάλλεται η αίτηση — τρεις διάδρομοι και ένας νέος
Οι ενδιαφερόμενοι έχουν τρεις επιλογές: ψηφιακά μέσω της πύλης myAADE, στην εφαρμογή «Τα Αιτήματά μου», ακολουθώντας τη διαδρομή «Νέο Αίτημα > Φορολογία > Εναλλακτική Φορολόγηση Εισοδήματος»· ταχυδρομικά με συστημένη επιστολή ή courier προς το αρμόδιο ΚΕΦΟΔΕ· ή με φυσική παρουσία κατόπιν ραντεβού μέσω της εφαρμογής «Τα Ραντεβού μου».
Παράλληλα, υπάρχει η δυνατότητα υποβολής μέσω των myPoint Αττικής, των Υπηρεσιών Φορολογικής Εξυπηρέτησης και των κατά τόπους ΔΟΥ, όπου υπάλληλοι της ΑΑΔΕ παρέχουν υποστήριξη. Για όσους βρίσκονται στο εξωτερικό και δεν μπορούν να προσέλθουν αυτοπροσώπως, η ψηφιακή οδός παραμένει η πιο πρακτική — αρκεί να υπάρχουν οι κωδικοί Taxisnet.
Τι σημαίνει η παράταση για την ελληνική αγορά
Η απόφαση της ΑΑΔΕ δεν είναι απομονωμένη κίνηση. Εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική προσέλκυσης φορολογικών κατοίκων υψηλού εισοδήματος, στην οποία περιλαμβάνεται και το καθεστώς των non-dom, με κατ’ αποκοπή φόρο 100.000 ευρώ. Και για τις δύο κατηγορίες, οι προθεσμίες υποβολής μετατίθενται στις 31 Οκτωβρίου, ο φόρος καταβάλλεται στο τέλος Δεκεμβρίου, και καταργείται η υποχρέωση καταβολής του φόρου του πρώτου έτους εντός 30 ημερών από την έγκριση.
Για την ελληνική οικονομία, η προσέλκυση συνταξιούχων του εξωτερικού έχει πολλαπλά οφέλη: αύξηση της κατανάλωσης σε τοπικές αγορές, ζήτηση για υπηρεσίες υγείας και ακίνητα, και σταθερή ροή φορολογικών εσόδων. Ο ανταγωνισμός, ωστόσο, είναι έντονος. Η Πορτογαλία, η Ιταλία, η Κύπρος και η Μάλτα προσφέρουν αντίστοιχα καθεστώτα, ορισμένα με χαμηλότερους συντελεστές ή ευνοϊκότερες προϋποθέσεις. Η ελληνική πρόταση βασίζεται στο συνδυασμό του 7% με το κόστος ζωής και το κλίμα — αλλά η διαδικασία παραμένει σύνθετη, και η γραφειοκρατία ένα διαρκές εμπόδιο.
Η παράταση έως τις 31 Οκτωβρίου είναι ένα πρώτο βήμα για τη μείωση αυτού του εμποδίου. Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν αρκεί για να μετατρέψει το ενδιαφέρον σε πραγματικές μετεγκαταστάσεις. Για όσους το σκέφτονται, ο χρόνος πιέζει: η προθεσμία υποβολής λήγει σε λίγες εβδομάδες, και η συγκέντρωση των εγγράφων από το εξωτερικό δεν είναι υπόθεση ημερών.
