04 Ιουλίου 2026
Οργή, καθυστερήσεις, αντιπαραθέσεις και το φάντασμα του ανθρώπινου λάθους: τι συνέβη στις 16 πρώτες δικασίμους της πιο πολύκροτης δίκης του 21ου αιώνα
Το Γαιόπολις, οι χειροπέδες και η οργή
Η δίκη για τα Τέμπη ξεκίνησε στις 23 Μαρτίου. Και από την πρώτη κιόλας στιγμή, το κλίμα ήταν εκρηκτικό. Στο συγκρότημα Γαιόπολις της Λάρισας, συγγενείς θυμάτων και συνήγοροι ήρθαν αντιμέτωποι με μια αστυνομική παρουσία που θύμιζε περισσότερο στρατιωτική επιχείρηση παρά δικαστική διαδικασία. Έλεγχοι, χειροπέδες, καθυστερήσεις. Ακόμη και οι γονείς των νεκρών παιδιών περνούσαν από εξονυχιστικό έλεγχο. Χρειάστηκαν αρκετές δικάσιμοι για να υποχωρήσει αυτή η εικόνα. Αλλά το μήνυμα είχε ήδη σταλεί: το κράτος αντιμετώπιζε τους πενθούντες ως απειλή.
Στο εδώλιο κάθονται 36 κατηγορούμενοι. Ο σταθμάρχης της μοιραίας νύχτας, στελέχη του ΟΣΕ, της ΕΡΓΟΣΕ, της ΡΑΣ, του υπουργείου Μεταφορών. Και δύο ανώτατα στελέχη της Hellenic Train — που όμως αντιμετωπίζουν μόνο πλημμελήματα. Την ώρα που οι υπόλοιποι βαρύνονται με κακουργήματα. Αυτή η ανισότητα, αναμφίβολα, ήταν από τα πρώτα πράγματα που πυροδότησαν την οργή των συγγενών. Γιατί, πολύ απλά, δείχνει ότι κάποιοι αντιμετωπίζονται διαφορετικά από τη Δικαιοσύνη.
«Το ελληνικό δημόσιο, κατ’ εντολή του τότε αναπληρωτή υπουργού Μεταφορών Κωνσταντίνου Κυρανάκη, στράφηκε μόνο κατά τριών σταθμαρχών και ενός επιθεωρητή.»
Το δημόσιο που επέλεξε στόχους — και το δικαστήριο που είπε «όχι» στις κάμερες
Μια από τις πιο αποκαλυπτικές στιγμές της δίκης ήρθε όταν αποκαλύφθηκε ότι το ελληνικό δημόσιο —το ίδιο το κράτος δηλαδή— επέλεξε να παρασταθεί προς υποστήριξη της κατηγορίας μόνο κατά τεσσάρων ανθρώπων. Τριών σταθμαρχών και ενός επιθεωρητή διοίκησης. Κανείς άλλος. Καμία εμπλοκή της Hellenic Train. Καμία εμπλοκή ανώτερων στελεχών. Οι συνήγοροι των θυμάτων το χαρακτήρισαν ευθέως ως προσπάθεια να ενισχυθεί το αφήγημα του «ανθρώπινου λάθους». Ένα αφήγημα που, αναμφίβολα, βολεύει πολλούς.
Το δικαστήριο, πάντως, έκανε δεκτή την παράσταση του ελληνικού δημοσίου — παρά την αντίθετη εισαγγελική πρόταση. Την ίδια στιγμή, απέρριψε τα αιτήματα των δικηγορικών συλλόγων και του σωματείου μηχανοδηγών να παραστούν. Και, φυσικά, απέρριψε και το αίτημα για τηλεοπτική μετάδοση της δίκης. Η απόφαση αυτή, αναμφίβολα, κρατά τη διαδικασία μακριά από τα μάτια της κοινωνίας. Και αυτό, σε μια δίκη που αφορά 57 νεκρούς, είναι τουλάχιστον προβληματικό.
ΤΑ ΚΡΙΣΙΜΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΩΝ 100 ΠΡΩΤΩΝ ΗΜΕΡΩΝ:
- 36 κατηγορούμενοι — αλλά τα δύο στελέχη της Hellenic Train αντιμετωπίζουν μόνο πλημμελήματα.
- Το ελληνικό δημόσιο στράφηκε μόνο κατά 4 ατόμων — ενισχύοντας το αφήγημα του ανθρώπινου λάθους.
- Οι συνήγοροι ζήτησαν αναβάθμιση των κατηγοριών σε ανθρωποκτονία με ενδεχόμενο δόλο — η εισαγγελέας απέρριψε το αίτημα.
- Η δίκη δεν μεταδίδεται τηλεοπτικά — παρά το τεράστιο κοινωνικό ενδιαφέρον.
Ο κατηγορούμενος που δεν έχει λεφτά για δικηγόρο — και η δίκη που ξαναπάει πίσω
Σε μια εξέλιξη που άφησε άφωνους τους παριστάμενους, ο κατηγορούμενος Παύλος Κουζής ζήτησε από το δικαστήριο να του διοριστεί συνήγορος υπεράσπισης. Δήλωσε ότι αδυνατεί οικονομικά να καλύψει το κόστος. Το αίτημα υποβλήθηκε με έναν τρόπο που θύμιζε φαρσοκωμωδία: ο κατηγορούμενος το ανέφερε σε αστυνομικό, εκείνος ενημέρωσε τη γραμματέα της έδρας, και η πληροφορία έφτασε στην πρόεδρο του δικαστηρίου.
Το αποτέλεσμα; Οι νέοι συνήγοροι που θα διοριστούν θα χρειαστούν χρόνο για να μελετήσουν τη δικογραφία των 60.000 σελίδων. Η επόμενη δικάσιμος, στις 6 Ιουλίου, κινδυνεύει να ξεκινήσει και να διακοπεί σχεδόν αμέσως. Για τις οικογένειες των θυμάτων, αυτό δεν είναι απλώς μια καθυστέρηση. Είναι ένα ακόμη χτύπημα. Μια ακόμη απόδειξη ότι το σύστημα δεν βιάζεται να αποδώσει δικαιοσύνη. Ότι ο χρόνος κυλά εις βάρος των νεκρών και των ζωντανών που τους περιμένουν.
Εν τω μεταξύ, η τελευταία δικάσιμος σημαδεύτηκε από μια σφοδρή αντιπαράθεση ανάμεσα στους ίδιους τους συνηγόρους υποστήριξης της κατηγορίας. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου, η Στέλλα Βαλάνη και ο Δημήτρης Σκαρίπας αντάλλαξαν βαρείς χαρακτηρισμούς. Ο Παύλος Ασλανίδης, πρόεδρος του Συλλόγου Συγγενών Θυμάτων Τεμπών, εξέφρασε την αγανάκτησή του για τους αργούς ρυθμούς. Και η πρόεδρος του δικαστηρίου, απαντώντας στον Χρήστο Τηλκερίδη, πατέρα του αδικοχαμένου Άγγελου, τόνισε ότι «αν νομίζετε ότι αυτό το δικαστήριο μπορεί να επηρεαστεί από μια δήλωση υπουργού ή πρωθυπουργού, έχετε τα νόμιμα δικαιώματα». Μια φράση που, αναμφίβολα, δείχνει την πίεση που ασκείται από παντού.
«Αν νομίζετε ότι αυτό το δικαστήριο μπορεί να επηρεαστεί από μια δήλωση υπουργού ή πρωθυπουργού, αν νομίζετε ότι το δικαστήριο δεν είναι αμερόληπτο, έχετε τα νόμιμα δικαιώματα» — η πρόεδρος του δικαστηρίου απαντά στον πατέρα ενός θύματος.
