Γιατί ο Ερντογάν Ανεβάζει τους Τόνους κατά του Ισραήλ: Συρία, Μεσόγειος και ο Ρόλος του Τραμπ σε μια Σύγκρουση που Σιγοβράζει

Από τη Δαμασκό στη Λευκωσία: Τα Μέτωπα που Φέρνουν Άγκυρα και Τελ Αβίβ σε Τροχιά Σύγκρουσης

«Αντισημιτικός Δικτάτορας» εναντίον «Απειλής»: Το Λεκτικό Μπαράζ

Σχεδόν στην καθημερινή ατζέντα του Ταγίπ Ερντογάν βρίσκεται το τελευταίο διάστημα το Ισραήλ και, κυρίως, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου, λόγω των πολλαπλών επιχειρήσεων και μετώπων που έχει ανοίξει το Τελ Αβίβ στη Μέση Ανατολή κατά χωρών και οργανώσεων με τις οποίες η Άγκυρα διατηρεί στενές σχέσεις. Έχοντας χαρακτηρίσει κατά καιρούς τις επιθέσεις σε στόχους στο Ιράν, στην Παλαιστίνη και στη Δυτική Όχθη σαν χτυπήματα στο σύνολο του μουσουλμανικού κόσμου, ο Ερντογάν προχώρησε μέσα στην εβδομάδα σε νέα κλιμάκωση, υποστηρίζοντας ότι οι ισραηλινές ενέργειες στη Συρία και τον Λίβανο συνιστούν άμεση απειλή για την Τουρκία.

Από την πλευρά του, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν έμεινε σιωπηλός και απάντησε με σκληρή γλώσσα, χαρακτηρίζοντας τον Τούρκο πρόεδρο ως έναν «αντισημιτικό δικτάτορα» που «δεν πρέπει να κάνει μαθήματα ήθους στο Ισραήλ». Και στη μέση ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος —διατηρώντας καλές αν και διαταραγμένες κατά καιρούς σχέσεις και με τους δύο— όταν ρωτήθηκε στον Λευκό Οίκο αν ανησυχεί για μια πιθανή αντιπαράθεση μεταξύ Άγκυρας και Τελ Αβίβ, πέταξε τη μπάλα στην εξέδρα, λέγοντας πως δεν έχουν πέσει στην αντίληψή του οι εκρηκτικές δηλώσεις του Ερντογάν, τον οποίο χαρακτήρισε «πολύ καλό του φίλο» και «σπουδαίο ηγέτη».

Η Συρία ως «Μικρή Αδελφή» και ο Λίβανος ως Μοχλός Πίεσης

Κατά την ομιλία του στην τουρκική Εθνοσυνέλευση, ο Ερντογάν υποστήριξε ότι οι ισραηλινές επιχειρήσεις στη Συρία και τον Λίβανο έχουν φτάσει σε σημείο που επηρεάζουν άμεσα την ασφάλεια της Τουρκίας. Η Συρία αποτελεί στρατηγικής σημασίας περιοχή για την Άγκυρα, η οποία επιδιώκει να διατηρήσει καθοριστικό ρόλο στις εξελίξεις μετά την ανατροπή του καθεστώτος Άσαντ. Ο πρόεδρος και ιδρυτής του ισραηλινού Ινστιτούτου Περιφερειακής Πολιτικής, Mitvim, Νιμρόντ Γκόρεν, εξηγεί ότι η Τουρκία θεωρεί τη Συρία μέρος της δικής της σφαίρας επιρροής και επιδιώκει να διατηρήσει στενούς δεσμούς εξάρτησης με τη Δαμασκό — «ένα προτεκτοράτο, κάτι που οι Σύροι δεν επιθυμούν απαραίτητα».

Διαφορετική είναι η προσέγγιση της Άγκυρας στον Λίβανο. Όπως επισημαίνει ο Γκόρεν, η χώρα δεν αποτελεί παραδοσιακή ζώνη τουρκικής επιρροής, ενώ η Χεζμπολάχ δεν διατηρεί στενές σχέσεις με τον Ερντογάν. Ο Τούρκος πρόεδρος «εκμεταλλεύεται» την κατάσταση που έχει δημιουργηθεί εκεί, όπου το Ισραήλ έχει περιορίσει τη δράση του λόγω πιέσεων από τις Ηνωμένες Πολιτείες, δεχόμενο ταυτόχρονα έντονη διεθνή κριτική.

Η Τριμερής Συμμαχία που Ανησυχεί την Άγκυρα

Πέρα από τη Συρία και τον Λίβανο, ο Ερντογάν έστρεψε τα βέλη του και προς τις ισραηλινές κινήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο. «Βλέπουμε πρωτοβουλίες που καθοδηγούνται από το Ισραήλ στην Ανατολική Μεσόγειο. Κανείς δεν πρέπει να αναζητά περιπέτειες στην περιοχή», δήλωσε χαρακτηριστικά. Ισραηλινή πηγή στο N12 εξηγεί ότι «η Τουρκία διαπιστώνει ότι η αρχιτεκτονική που διαμορφώνεται στην Ανατολική Μεσόγειο μετά τον πόλεμο αποτελεί μηχανισμό που χρησιμοποιείται εναντίον της». Στα τέλη του 2025, οι ηγέτες Ισραήλ, Ελλάδας και Κύπρου συναντήθηκαν και ανακοίνωσαν περαιτέρω εμβάθυνση της πολιτικής και αμυντικής συνεργασίας τους — εξέλιξη που η Άγκυρα χαρακτηρίζει «στρατηγικό πρόβλημα».

Παρά την ένταση, η ίδια πηγή εκτιμά ότι η Άγκυρα δεν επιθυμεί μια άμεση στρατιωτική αναμέτρηση με το Ισραήλ, ιδιαίτερα ως μέλος του ΝΑΤΟ. Ωστόσο, διαθέτει άλλα μέσα πίεσης: «Ο Ερντογάν έχει τρόπους να αντιμετωπίσει το Ισραήλ. Στον οικονομικό τομέα, σταμάτησε το εμπόριο, στον διεθνή τομέα, όπου μπορούν οι Τούρκοι να μας χτυπήσουν, το κάνουν».

Ισραηλινή πηγή προειδοποιεί ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος κλιμάκωσης βρίσκεται στην Ανατολική Μεσόγειο — «είναι μεγαλύτερος απ’ ό,τι στη Συρία και το Λίβανο». Ένα «λάθος» θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση.