Το Καράβι με τα Δέκα Τιμόνια: Τι Είδε η Κατίνα στο Φλιτζάνι για Όσους Έχουν Σχέδιο

Όταν Όλοι Έχουν Τιμόνι, Κανείς Δεν Έχει Κατεύθυνση

Με λένε Κατίνα. Καφετζού τριάντα χρόνια. Τετάρτη σήμερα… Τι μέρα κι αυτή. Ούτε αρχή ούτε τέλος. Σαν άνθρωπος που μπήκε να πει κάτι σημαντικό και το ξέχασε στη μέση. Τετάρτη… Πω πω τι έπαθα μια Τετάρτη τις προάλες…

Μπαίνει μέσα ένας. Από αυτούς τους «τιμονιέρηδες». Σου λέει από το καλημέρα και καταλαβαίνεις ότι έχει ήδη έτοιμη ομιλία μέσα στο κεφάλι του. Και περιμένει απλώς κοινό. Κάθεται.
Δεν κάθεται απλά. Τοποθετείται.
Σαν να έχει κράτηση στο μέλλον.
Πίνει καφέ. Γυρνάει φλιτζάνι. Εγώ κοιτάω. Και λέω: «Παναγία μου… πάλι τέτοιος».

Γυρνάω το φλιτζάνι. Ο Χριστός και η Παναγία… Βλέπω καράβι. Όχι τίποτα πολυτελείας. Κάτι σαν φέρυ για το Αντίριο που έχει δει εικοσιτρείς κυβερνήσεις και ακόμα δουλεύει από πείσμα. Και πάνω… κατάρτι. Πειρατικό. Με κυάλι. Με σημαία που δεν ξέρει ούτε το ίδιο τι χώρα δηλώνει. Και κάτω… δέκα τιμόνια. ΠΕΝΤΕ πηδάλια. Κανείς να μην κοιτάει θάλασσα.

«Τι βλέπεις;» μου λέει.

«Καράβι», λέω.

«Ωραία. Δηλαδή πάμε καλά.»

Τον κόβω. «Μάινα άνθρωπε…Περίμενε.»

«Τι εννοείς;» λέει. Και ξεκινάει. Το αγαπημένο τους. Η εξήγηση. «Έχουμε σχέδιο», μου λέει. Τον κόβω. «Ποιος το κρατάει;» «Όλοι.» Παύση. «Άρα κανείς», του λέω. Με κοιτάει λίγο στραβά. «Έχουμε πολυφωνία.» Εκεί δεν κρατήθηκα. «Στο καράβι ή στη δημοσκόπηση;» Σιωπή.

Γιατί στο φλιτζάνι φαίνεται καθαρά: όταν όλοι έχουν τιμόνι… κανείς δεν έχει κατεύθυνση. Και του λέω: «Παιδί μου, βλέπω δέκα τιμόνια.» «Αυτό είναι συμμετοχικότητα.» «Όχι», του λέω. «Αυτό είναι parking.»

Στα τριάντα χρόνια που κάνω αυτή τη δουλειά, αυτό είναι το αγαπημένο μου είδος: ο άνθρωπος που εξηγεί το καράβι ενώ το καράβι κάνει ό,τι να ‘ναι. Γιατί η αλήθεια είναι απλή: δεν χρειάζονται πολλοί τιμονιέρηδες και πολλά τιμόνια. Χρειάζεται ένας, αλλά που να κοιτάει έξω.
Αλλά αυτοί κοιτάνε μέσα. Στα σχέδια. Στις ομάδες. Στις «συνθέσεις».
Και το καράβι;
Κάνει κύκλους. Ωραίους κύκλους. Σαν να χορεύει ζεϊμπέκικο χωρίς μουσική.

Σηκώνεται. Ίδιο ύφος. Ίδια σιγουριά. Ίδια αίσθηση ότι «τώρα τα είπε όλα».

Και εγώ μένω πίσω. Με το φλιτζάνι.

Που όταν στεγνώνει… δεν γράφει ποιος είχε δίκιο.

Γράφει ποιος δεν κοίταξε έξω.